GERT DE MULDER: KERAMISTE & RECYCLE ARTIST

Dit interview met Gert de Mulder is eerder verschenen in de zomereditie van The Fran Magazine 2019.3.

Over ‘bewuste slordigheid’ en je tegen dingen aan willen bemoeien.

Op de Kunstacademie koos Gert de Mulder voor klei. Op de vraag ‘waarom klei’ zegt ze: ‘Je kunt met allerlei materialen werken, maar het gaat niet alleen maar om dingen maken. Het gaat om waar je je tegenaan wilt bemoeien. Waar je op een andere manier naar wilt kijken.’

Al een hele tijd geleden was Gert al op de hoogte van de plastic soep. ‘Iedereen wist het toen al hoor, maar niemand deed er iets aan.’ Daar wilde ze zich tegenaan bemoeien. En dus ging ze naast klei, ook met plastic werken.

Gert de Mulder portret 2019

GERT DE MULDER: RECYCLE-ARTIST

‘Mijn idee voor de Recy-Block had ik 20 jaar geleden al: ik kwam in een fabriek, ‘Cor Unum’, waar mijn winnend schaal-ontwerp voor de Avans Hogeschool werd geproduceerd. Ik zag daar hoe hun afvalplastic werd gecomprimeerd om weg te gooien. Ik zag het meteen voor me: hoe gaaf zou het zijn als er een recyclemachine bij het hoofd van een gemeenschap, in een land waar veel afvalplastic rond zwerft, zou komen te staan en alle mensen daar dan kunnen komen om hun plastic afval te transformeren tot een plastic blok waar je iets mee kunt bouwen! Win win win!!’

Met deze Recy-Block ging Gert naar Materia (een online wereldwijde materialen-bibliotheek, waaraan dagelijks nieuwe materialen worden toegevoegd). Een muur van Recy-Blocks werd tentoongesteld op verschillende beurzen in Rotterdam, Kopenhagen, Atlanta, Shanghai en Londen. ‘Sindsdien heb ik het steeds verder ontwikkeld, ik ben gaan spelen met verschillende soorten plastic, smeltprocessen en diktes. Nu maak ik naast blokken, ook lampen, screens die lichtdoorlatend zijn en sheets, die nog dunner zijn en je als een soort doorschijnend schilderij voor het raam kunt hangen.

Misschien vind je dit ook interessant: Elise Neve: glaskunstenares van Studio Glashelder

GERT DE MULDER: KERAMISTE

Als ik iets nieuws probeer dan wil ik er helemaal induiken. Daarom werk ik vaak thematisch: allemaal hoofdjes, allemaal transfers (dat zijn plaatjes die je op de keramiek plakt en in de glazuurlaag worden vastgebakken), allemaal tulpenbakjes, allemaal hele grote vazen en dus nu de plissé vazen.

Ik heb naam gemaakt met ‘echte Gert’ keramiek: vazen, schalen en bekers die aan de binnen- en buitenkant gedecoreerd zijn met bloemen en takken. Heel kleurige, vrolijke keramiek is echt mijn merk en daar sta ik om bekend. Dat is natuurlijk geweldig, maar als kunstenaar ontwikkelt je stijl zich. En als ik dan super blij kom aanzetten met een iets totaal anders, dan zeggen ze: ‘dat is geen echte Gert.’ Dat is soms lastig, want zo’n nieuwe stijl in de markt zetten kost tijd en energie, die ik niet altijd heb vanwege mijn al mijn andere projecten. Weet je, het past gewoon niet in één leven. Ik bedoel: sieraden maken vind ik óók heel erg leuk. En tuinieren. Zingen! Maar het kán gewoon niet.

Misschien vind je dit ook interessant: Schildervakantie in Spanje

‘IK BEN MIJN EIGEN CATEGORIE’

Als ik vakantie heb en niet hoef te werken, dan kan ik eindelijk werken, haha! Dan hoef ik niet te schakelen tussen al mijn projecten en dan blijf ik in de flow. Het blijft dan stromen en daardoor kan ik ook tussendoor spelen. Dan vind ik mijn atelier de volgende ochtend gewoon weer zoals ik het de avond ervoor heb achtergelaten en hoef ik niet alles op te ruimen voor een keramiek-les, het maken van een decor of het voorbereiden van een KlupUp-les.

Maar als ik dus geen vakantie heb, dan moet dat spelen stiekem tussendoor. Dan maak ik bijvoorbeeld van die achterlijke hoofdjes, ik vind dat dan zó leuk! Dat evolueert dan in een maand van een simpel hoofdje tot en met van alles en nog wat erop en eraan. Dat gaat dan ook héél snel van ‘o wat grappig’ naar ‘o wat spúúglelijk!’ Dat proces vind ik super leuk en is erg leerzaam. Zo krijg ik ook steeds nieuwe inzichten en nieuwe ideeën.

Het mag duidelijk zijn: Gert heeft nooit last een creatief block: ‘Ik heb altijd nieuwe ideeën. Mijn brein blijft altijd doorgaan. En dan komen daar ook nog de dingen bij om je bedrijf draaiende te houden. Terwijl ik altijd precies tussen alle categorieën lijk te vallen: ik ben geen kunst met een grote K, maar ook geen design met een grote D, want daarvoor is de decoratie van een ‘echte Gert’ niet strak genoeg. Weet je, zeg gewoon dat ik kei authentiek ben. Ik ben gewoon mijn eigen categorie.

Misschien vind je dit ook interessant: Dorine Boudewijn: modeontwerpster van Atelier Bydo

atelier de gruyterfabriek

HET KIND IN JEZELF

Er zijn kunstenaars die het helemaal gemaakt hebben en die daar gewoon niet meer over na hoeven te denken. Die een heel team hebben voor dat soort bedrijfsmatige dingen. Ik zou wel willen dat dat ook bij mij zou passen, maar ik kom al niet meer aan werken toe als ik alleen al één stagiaire heb. Dan ben ik veel te veel met die ander bezig.

Daarom heb ik ook moeten groeien in de rol van docent. Ik vond het in het begin nogal wat, maar nu vind ik het ontzettend leuk. Vooral het lesgeven aan groep 1 tot 3 op basisscholen: ‘die kinderen hebben geen rem, die máken gewoon dingen. Ze worden niet gehinderd door hun omgeving of door oordelen van anderen. Kinderen zijn totaal niet begrensd en denken nog niet zoveel na. Ze werken helemaal van binnenuit, intuïtief en dus maken ze de meest fantastische dingen.’ Gert gaat dus nog een stap verder dan de quote van Picasso, ‘we zijn ons hele leven bezig om weer kind te worden’. Zij zegt: ‘Zorg dat je het kind in je zelf niet verliest! Dan hoef je het ook niet terug te vinden. En dat doe je door altijd met creativiteit bezig te blijven.’

plisse vazen gert de mulder

BEWUSTE SLORDIGHEID

Zo is het allerleukste dat ik ooit heb gedaan in mijn carrière het jammen met producten van een keramiekfabriek. Er kwamen daar allerlei vasen van de lopende band en daarmee mochten wij van alles doen. Dat was geweldig, puur in de creatie modus. Als ik meer tijd had dan zou ik dat meer doen: spelenderwijs vazen maken. Dat is echt te gek om mee bezig te zijn, het lijkt op mijn afstudeerproject.

Dat komt misschien wel omdat ik me dan echt kan richten op het proces, want dat vind ik het aller-gaafste aan mijn werk: de evolutie van wat je ooit ergens hebt gezien, een idee dat je krijgt en wat je er dan van maakt. En hoe zo’n concreet product zich dan ook weer ontwikkelt met meer diepte en speelsheid. Mijn stijl heeft een slordigheid, daar hou ik van. Maar vergis je niet: die moet ik er bewust in brengen. Als ik er niet over nadenk, kleur ook ik precies binnen de lijntjes.

Het creatieve kind in jezelf niet verliezen vraagt dus af en toe ook echt bewuste aandacht.

afstudeerproject Gert de Mulder

MEER OVER GERT DE MULDER

Gert de Mulder maakt werk waar je vrolijk van wordt. Gert ontwerpt, produceert en decoreert kleurrijke gebruikskeramiek zoals vazen, schalen en bekers. Dier, bloem en blad-motieven worden met snelle spontane kwaststreken aangebracht. Het decoreren is voor Gert een belangrijke drijfveer, om de wereld een beetje mooier te maken.

Op haar website www.gert.tv vind je naast een bio nog meer foto’s van haar werk en kun je contact opnemen voor workshops, les of kinderfeestjes.

HET WERK VAN GERT DE MULDER IS TE KOOP BIJ:

Veghel: De Fabriekswinkel Noordkade & Kunstgroep De Compagnie
Texel: Galerie Posthuys
Wijk bij Duurstede: Galerie Article
Den Haag: Galerie Dubio
Delft: Galerie Terra
Harlingen: Galerie de Vis
Den Bosch: The Arts
Deventer: Paul Hafkamp bloemen

ELISE NEVE VAN STUDIO GLASHELDER

[Dit interview met glaskunstenares Elise Neve van Studio Glashelder is eerder verschenen in de zomer editie van het gratis online magazine The Fran 2019.3]

‘Ik hoef het niet van tevoren te weten, ik laat me verrassen.’ -Elise Neve

Maak kennis met Elise Neve van Studio Glashelder: een hedendaagse ontdekkingsreiziger in de gewaagde wereld van glas. In haar atelier met glasoven smelt, breekt, snijdt, vormt, slijpt en stapelt ze glas in alle soorten, maten, vormen en kleuren. Ze maakt schalen, sieraden en decoratieve glaskunst (van glas in lood tot staande objecten).

elise neve in haar glas atelier studio glashelder

WAAROM GLAS?

Vanaf het moment dat ik Elises werk ontdekte, vond ik het fascinerend: de glinsterende stenen en de stralende kleuren in het weerkaatsende glas. Tegelijkertijd vroeg ik me direct af: hoe kom je erbij om met glas te gaan werken?

‘Glas is stoer én breekbaar. Het is hard én zacht. Als het smelt wordt het vloeibaar en als het valt breekt het.’ Binnen in het glas is er een hele wereld vol textuur en diepte die je tevoorschijn kunt halen door te spelen met lichtval en kleur. Glas heeft zoveel kanten, het lééft!

DIT VIND JE MISSCHIEN OOK INTERESSANT: DORINE BOUDEWIJN – MODEONTWERPSTER VAN ATELIER BYDO

WERKEN MET GLAS

Dat levendige karakter heeft wel consequenties. Elise moet rekening houden met ontzettend veel variabelen: ‘Glas reageert ongeveer overal op.’ De temperatuur van de oven, de duur van het stoken, de mal, verschillend glas reageert op elkaar en daarnaast heeft het bepaalde standaarden. Bijvoorbeeld dat dat vloeibaar glas het liefst een dikte van 6mm heeft, door interne aantrekkingskracht. Al die processen kun je weer beïnvloeden met verschillende soorten mallen. Waarmee je het glas dwingt een bepaalde vorm aan te nemen. En ook dat proces kun je weer beïnvloeden door de overtemperatuur en de stookduur.

De lijst van materiaal dat ze daarbij kan gebruiken is eindeloos. Van glassnijder en slijpmachine, tot scheidingspoeder en keramisch vilt voor in de mal (zodat het glas niet aan de mal gaat plakken). Klei en gips om zelf eenmalige, unieke mallen te maken. Of zand waarmee je structuren in het glas kunt aanbrengen. Een ook dat heeft weer consequenties: ‘Al die toepassingsmogelijkheden van glas is een financiële drain, maar ik maak er vet coole dingen mee!’

MISSCHIEN VIND JE DIT OOK INTERESSANT: ROZE BANAAN

CONTROLE OF TOEVAL

Met al die variabelen krijgt het werken met glas bijna iets wetenschappelijks? Hoe ga je om met het spanningsveld tussen controle en toeval?

Op dit moment geniet ik ontzettend van het toeval, van de oven opengooien en verrast worden door het resultaat. Soms ben ik zó enthousiast dat ik gewoon écht niet de 24 uur die het langzaam opstoken en afkoelen kost, kan wachten tot ik de oven open mag doen. Geduld hebben vind ik lastiger dan het gebrek aan controle. Ik hoef van tevoren niet te weten wat het wordt, ik laat me verrassen en daardoor ben ik elke keer super benieuwd naar wat het geworden is. Ik vind dat bevrijdend, rustgevend en verfrissend. Uit mijn hoofd en het samenspel met het glas aangaan.

Ik zou de controle wel meer kunnen nemen. Want toevalstreffers kan ik nu bijzonder moeilijk herhalen. En ook vanuit commercieel oogpunt zou het makkelijker zijn om dingen te kunnen reproduceren als ik meer controle heb over het proces. Maar als kunstenaar geniet ik op dit moment eigenlijk nog veel te veel van de ontdekkingstocht. De oven te openen en te zien: o, dit is het geworden en dat is ok! Maar: door meer te documenteren zou ik er ook meer mee kunnen spelen. In theorie is dat een super georganiseerde spreadsheet, maar in de praktijk zijn het vooral overal rondslingerende blaadjes. Maar ja, ik ben natuurlijk ook juist met mijn oude werk gestopt, omdat ik klaar was met alle registratie en de halve dag achter de computer zitten.

elise neve studio glashelder

ALLE ZINTUIGEN OP SCHERP

Na de middelbare school twijfelt Elise tussen psychologie en de kunst- of designacademie. Ze neemt de ‘verstandige’ keuze en kiest voor psychologie. Ze specialiseert zich in psychonomie en neuropsychologie. Pychosomie gaat over zintuigelijke informatieverwerking, over waar het brein reageert op het lichaam en andersom. Bijvoorbeeld: wat gebeurt er tussen het oog en het brein bij iemand die kleurenblind is? Synesthesie is een neurologisch verschijnsel waarbij een zintuigelijke waarneming als vanzelf ook een andere zintuigelijke indruk oproept. Bij mensen met synesthesie werken de zintuigen dus op een bijzondere manier samen. Bijvoorbeeld: letters die kleuren hebben, geluiden met een smaakje.

Het mag duidelijk zijn: Elise is geïntrigreerd door het zintuigelijke. En daarom blijft ze dat zintuigelijke durende haar carrière als psycholoog ook altijd opzoeken in de vorm van een creatieve uitlaatklep.

CREATIVITEIT: SPONTANE ENERGIE

‘In mijn werk als psycholoog gaf ik voornamelijk energie en tijdens het creëren vulde ik de energie weer aan.’ Creativiteit als manier om de balans te herstellen. Nu, in haar werk voor Studio Glashelder, draait ze het om: ze kiest in de eerste plaats voor energie creëren via creativiteit. Om van daaruit te kunnen geven. Creativiteit als energiegenerator dus. Hoe briljant! Maar vlak ook het ontdekkende aspect niet uit.

‘Het ontdekken vind ik het allerleukste van creativiteit. Het staat voor mij tegenover denken en beredeneren. Het gaat om zintuigelijk ervaren. Dat is de basis waarmee je geboren wordt. Wat zie je? Wat voel je? Dingen aanraken. Warmte, kou, vorm en textuur.’ Ik heb ook altijd gezegd: ik ben liever doof dan blind. Ik ben bovenal visueel ingesteld. Ik wil dingen kunnen waarnemen, kunnen zien. Beelden en kleuren vervelen nooit. En dat komt nu ook terug in mijn werk: de kleuren zijn verzadigd, de kleurcombinaties zijn net dat beetje anders en afwijkend van de norm. Mijn kleurstatements zijn stevig. Ik denk daar trouwens niet over na. Dat gebeurt vanzelf in mijn atelier.

Ontstaan de vormen ook spontaan of laat je je daarbij inspireren?

In mijn atelier probeer ik zoveel mogeiljk te doen wat goed voelt en wat me mooi lijkt. Maar natuurlijk heb ik wel inspiratiebronnen. Zo ben ik superfan van ambacht en vakwerk. Ik kick op zwaluwstaartverbindingen in oude houten kasten. Art Nouveau vind ik prachtig, net als oud smeedwerk. In die zin sta ik in de traditie van de Arts & Crafts beweging en tegenover massaproductie.

glasoven atelier studio glashelder

INSPIRATIEBRONNEN VAN ELISE NEVE

Ik haal inspiratie uit de natuur, uit patronen in architectuur en alles uit de jaren ‘50: van kledingstijl, tot make-up, en de vormen en textuur: stippen, streepjes, bolletjes. Toen ik jouw Majorelle Collectie zag werd ik geïnspireerd door de cirkels (cirkels zijn platte bollen), het bijzondere kleurgebruik dat net anders dan anders is. En de patronen, die zowel organisch als geometrisch zijn. Daardoor ontstaat er een gewaagde harmonie.

Ik ben nog te kort bezig om al te kunnen spreken van een echte eigen stijl, maar als er íets is dat bij mijn werk past, dan is het non-conformisme en originaliteit. Net even anders is juist goed.

MAJORELLE SIERADEN VAN STUDIO GLASHELDER

Elise heeft de Majorelle Collectie uitgebreid. Speciaal voor bij de sjaals heeft ze fantastische glasjuwelen ontworpen. Allemaal in de stijl en in de kleurcombinaties van de patronen. Plus natuurlijk dat beetje extra dat je in al haar ontwerpen terugziet. Bekijk haar hele collectie in haar webshop.

WAT ELISE NEVE TE BIEDEN HEEFT:

Je kunt bij Elise terecht voor kleurrijke glazen sieraden, schalen en decoratieve glaskunst (van glas-in-lood tot staande objecten). Ze werkt met eigen collecties (zoals de sieraden serie ‘You Rock’), maar ook in opdracht. In de toekomst wil ze naast haar producten ook diensten aanbieden, zoals (zakelijke) glas-workshops en creatieve therapie.

WAAR IS HET WERK VAN ELISE NEVE TE KOOP:

De handgemaakte glaskunst van Studio Glashelder kun je kopen via de webshop: www.studioglashelder.nl en in verschillende conceptstores:

Uit je Kunst in Woerden | www.uitjekunstwoerden.nl

BlendUT in Utrecht | www.blendut.nl

Daarnaast staat Studio Glashelder meerdere keren per jaar op creatieve (kunst)markten. Binnenkort op de agenda:

08-09-2019: Kunstpark Woerden

27-10-2019: Swan Market Rotterdam

Meer weten over het magische proces van glasfusen? Op haar website vertelt Elise Neve er meer over.

ENTER THE FRAN ZONE

Meer mooie interviews lezen met inspirerende kunstenaressen en creatieve ondernemers? Enter dan The Fran Zone en ontvang gratis:

  • 10% korting op je eerste bestelling
  • 4 x per jaar The Fran Magazine
  • 1 x per jaar een Fran Special over de collectie
  • de mogelijkheid om nieuwe collecties voordelig te pre-orderen
  • alle ins & outs achter de schermen
* indicates required

DORINE BOUDEWIJN VAN ATELIER BYDO

Dit interview met Dorine Boudewijn van Atelier Bydo is eerder verschenen in de lente editie van het gratis online magazine The Fran 2019.2.

‘IEDEREEN KAN CREATIEF DENKEN’

“Iedereen kan creatief denken. Daar ben ik echt van overtuigd. En dan bedoel ik niet een patroon overnemen uit een boekje en dat precies gaan namaken met je handen. Nee, dan bedoel ik: het boekje uit het raam gooien en zelf iets creëeren, eerst in je hoofd en daarna met je handen.” -Dorine Boudewijn

Maak kennis met Dorine Boudewijn van Atelier ByDo: modeontwerper, kleur- en stijladviseur, naaidocent en specialist op het gebied van personal branding. Dorine is een creatieve duizendpoot en iemand met een positief en creatief egalitair wereld- en mensbeeld.

MISSCHIEN VIND JE DIT OOK INTERESSANT: INTERVIEW MET JOSÉ VERHOEF VAN OP & TOP JIJ

Dorine Boudewijn van Atelier ByDo in Nijmegen modeontwerpster kleur en stijl analyse naailessen coupeuse garderobecheck

CREATIEVE VISE VAN DORINE BOUDEWIJN

Iedereen kan creatief denken. Dat is niet alleen maar weggelegd voor kunstacademici of mensen met een creatief beroep. Iedereen kan het creatieve deel van het brein aanspreken. De kunst is dat actief te doen.

Dorine, wat betekent creativiteit voor jou?

“Creativiteit is het tegenovergestelde van structuur en overzichtelijkheid, omdat alle mogelijkheden nog open liggen. Stiekem heb ik er bij mijn naaiprojecten heel veel plezier in als dingen niet gaan zoals ik ze gepland had, omdat ik weet dat ik dan pas écht mijn creativiteit moet aanspreken.” De uitdaging is niet alleen metnaal van het gebaande pad (dan wel patroon) af te dwalen, maar om die ideeën ook echt in de wereld te zetten. “Alleen zo kan ik mijn ideeënstroom tot rust brengen.”

Creatieve Storm und Drang dus. Geen wonder dat het bij Atelier ByDo al snel niet meer alleen maar ging om naaien en patroontekenen. Vanaf 2013 volgt Dorine kleur- en stijlconsulent opleidingen en verbreedt ze haar aanbod.

MEER DAN ZWART

“Mijn motivatie om me te verdiepen in kleur komt voort uit mijn strijd om zwart los te kunnen laten. Ik droeg veel zwart, maar voelde dat het niet (meer) bij mij paste. Niet dat zwart een slechte kleur is. Zwart schermt af, beschermt je. Technisch absorbeert het alle licht en weerkaatst het niets. Als je zwart draagt, laat je dus niets van jezelf zien. Voor veel mensen geeft dat veiligheid. Voor pubers is het bijvoorbeeld heel normaal en natuurlijk om zwart te dragen. Er komt heel veel op ze af, daar willen ze zich van afzetten of tegen beschermen. Zwart kan ook veel ruimte geven aan de ander. Mensen in dienstbare beroepen hebben er op die manier baat bij. Maar voor mij betekende het mezelf verstoppen voor de buitenwereld. En dat wilde ik niet meer. Ik wilde wereld juist met open armen tegemoet treden en ik wilde leren andere kleuren te gebruiken.”

Wat heb je in die tijd geleerd over kleur?

“Het spanningsveld tussen wat meetbaar is en wat niet, fascineert mij enorm. Technisch gezien is kleur een frequentie, een radiogolf in het elektromagnetische spectrum waarvan we erkennen dat het ‘iets’ met mensen doet. Maar ‘wat’ precies erkend wordt, is heel complex. Van röntgen- en gammastraling zijn de effecten heel nasty en meetbaar. De effecten van licht en kleur, de frequenties die we als mens daadwerkelijk kunnen zien, zijn niet direct lichamelijk meetbaar. Maar de effecten ervan zijn wel indirect meetbaar op psychologisch niveau. Kleur verbindt het intuïtieve met het intellectuele. Het denken met het voelen. Kleur bevindt zich precies in het spanningsveld tussen wat meetbaar is en wat niet. Heel veel mensen zitten erg in hun hoofd. Met kleur, licht en creativiteit kun je meer evenwicht creëeren en het intuïtieve, gevoelsmatige en lichamelijke aanspreken.

Dorine Boudewijn van Atelier ByDo modeontwerpster coupeuse kleur en stijl analyse colours by heart garderobecheck

DORINE BOUDEWIJN OVER LILA

Als je het hebt over de psychologische effecten van kleur, wat zijn dan die van de kleur lila?

“Lila representeert de spirituele ziel, gevoelig en opmerkzaam. Lila is verfijnd en heeft oog voor detail. Het is een subtiele, zachte, rijke kleur. Lila is een combinatie van paars met het element lucht. Paars staat voor intuïtie, verbeelding, geloof en vertrouwen. Lucht staat voor ideeën en overview. Lila past dus op dit moment heel goed bij jou en jouw pad: je hebt een visie en ideeën voor je bedrijf en wil die in de wereld zetten vanuit vertrouwen en verbeeldingskracht.”

“In mijn werk merk ik dat veel mensen lila moeilijk vinden om te dragen. Je vindt paars geweldig of je vindt het verschrikkelijk. Er is eigenlijk geen middenweg. Dat kan te maken hebben met de historische functie van paars. We associëren het met de kerkelijke traditie, dogma en machtsverhoudingen. Lila is de ijle variant van paars, het is transcendent en nodigt je uit om buiten het leven te staan. Om (weg) te dromen en je te onttrekken aan de realiteit. Hoogbejaarden dragen bijvoorbeeld wel heel makkelijk lila. Zelf hou ik enorma van lila [ze showt haar lila laarsjes] en van dromen, maar ik wil het daar niet bij laten, ik wil ook doen, creatief zijn.”

EXPERIMENTEREN & COMBINEREN

Hoe doe jij dat, creatief zijn?

“Het allerbelangrijkste voor mij is plezier hebben in dat wat ik doe. Daarom leg ik mezelf geen creatieve verplichtingen op. Als ik niet mag spelen en experimenteren dan kan ik niet leven. Voor mij is creativiteit onlosmakelijk verbonden met die experimentele component.”

Is dat voor jou ook de manier om uit een ‘creative block’ te komen? Door te experimenteren?

“Ik heb eigenlijk nooit last van creatieve blokkades. Ik heb last van het tegenovergestelde: bij mij stroomt de creativiteit áltijd! Er is geen prestatiedrang die het kan blokkeren. Ik heb juist pauzes nodig om niet creatief te zijn, even geen nieuwe ideeën. Soms ontstaan dan juist ook de allerbeste ideeën, omdat ik dan op een andere manier creatief ben.”

Jouw beste ideeën, waardoor zijn die geïnspireerd?

“Ik hou van het combineren van uitersten, van heel oud met gloednieuw, van goedkoop met duur. Maar ook qua materiaal, zacht versus hard. Modeicoon Iris Apfel doet dat bijvoorbeeld als geen ander en zij is een grote inspiratiebron. Ook de natuur is een constante bron van nieuwe ideeën. Laatst zag ik op weg naar mijn atelier de zonsopkomst en dacht: dit is een outfit! Nog dezelfde dag lag het ontwerp er.”

Dorine Boudewijn van Atelier ByDo modeontwerpster naailessen garderobecheck kleur en stijl analyse coupeuse colours by heart

MEER OVER DORINE BOUDEWIJN

Na de modeacademie en een studie Nederlands start Dorine in 2008 Atelier Bydo. Al snel breidt ze haar aanbod van naailessen uit met kleur- en stijladvies. Vanaf 2013 is ze fulltime ondernemer en volgt ze meerdere opleidingen op het gebied van kleur, personal branding en coaching. In 2018 start ze haar tweede bedrijf: Meer dan Stijl, waarmee ze zich richt op persoonlijke en professionele imago en life coaching.

WAT DORINE TE BIEDEN HEEFT

Je kunt bij Dorine terecht voor naailessen, workshops patroontekenen en quilten, unieke kleding op maat, kleur- en stijladvies. Op haar website www.atelierbydo.nl vind je naast alle informatie die je nodig hebt ook een agenda met workshops.

MEER INTERVIEWS MET CREATIEVE ONDERNEMERS?

Wil je graag meer interviews lezen met creatieve ondernemers zoals Dorine Boudewijn? Meld je dan gratis aan voor The Fran Zone en je ontvangt ieder seizoen een nieuw inspiratie magazine vol kleur, design, kunst, portretten van toffe kunstenaressen, mooie reizen en fotoshoots.

* indicates required
the fran magazine cover lente 2019

MIJN CREATIEVE PROCES

De sjaals, kussens en stoffen vliegen me hier om de oren! En dat is dus allemaal begonnen in september 2016, ergens in hartje Marrakesh. Je snapt ‘em al: vandaag een blog over mijn creatieve proces. Van inspirerende reis tot een shop vol mega blije sjaals, kussens en stoffen. Whoop!

DEEL 1 VAN MIJN CREATIEVE PROCES: STAP 1-4

Deel 1 gaat van inspiratie tot serie schilderijen. Aan het eind van deel 1 is er een concreet creatief ‘eindproduct’, namelijk een schilderij, of een serie schilderijen. In deel 2 (stap 5-7) neem ik het schilderij als uitgangspunt en kijk ik wat ik daar verder allemaal mee kan!

STAP 1: DE TUIN IN 🌴

Maakt niet uit welke of waar. Als er maar veel planten staan, de natuur de ruimte krijgt en je er kan verdwalen. In het geval van de Majorelle Collectie was het de Majorelle tuin in Marrakesh. Een magisch, kleurrijk paradijs vol cactussen, agaves, varens en bananenplanten. En met Olifantsoor, een plant die ik toen nog helemaal niet kende, maar helemaal weg van was!

Maar het kan dus overal zijn: de exotische tuin in Logan, de imponerende kassen in Glasgow, de oude bomen in Edinburgh, de bospaadjes in Invewere, de reusachtige rhododendrons in Varengeville sur Mer, de tuin bij nacht in Amsterdam, de grote bloemenperken in Berlijn en de fruitbomen in Applecross.

STAP 2: FOTO’S MAKEN 📷

Vervolgens kun je me de rest van de dag met rust laten, want dan maak ik van alles foto’s. Van alle planten waar ik blij van word, van bloemen met mooie kleuren, van mooie vormen en lijnen die me opvallen, van bladstructuren, van kasarchitectuur, van takken, repeterende patronen. De natuur verbaast me elke keer opnieuw. Dus ik kan een hele dag helemaal waus gaan, tot mijn telefoon zegt: ik ben vol.

STAP 3: INKT 🖌

Dit is een hele relaxte stap: de vormen proberen te vangen in inkt. Inkt werkt lekker snel, dus dan weet ik meteen wat wel en niet werkt. En omdat je in zwart-wit werkt hoef ik nog niet bezig te zijn met kleuren. Alleen maar vorm. Wat dus tot gevolg heeft dat ik dan ineens 50 inkttekeningen heb om uit te kiezen. Dat is soms wel een beetje een luxe probleem…

De inkttekeningen:

STAP 4: KLEUR 🎨

Yes, kleur! De vorm is er. Dus nu is kleur aan de beurt. Ik kies mijn kleuren heel intuïtief. Ik neem de tuin in gedachten en sla aan het mengen. En daar kan ik dan zo een hele ochtend mee bezig zijn. Ik hou ervan om als ik bezig ben met een serie, meteen alle kleuren te mengen. Ik start met de achtergrond kleuren. In het geval van de Majorelle serie wilde ik 2 kleuren per achtergrond met een mediterrane feel.

Daarna sla ik opnieuw aan het mengen van de kleuren op de voorgrond. Hier geef ik mezelf meer vrijheid: mengen, schilderen, weer mengen, weer schilderen. Wat werkt wel, wat werkt niet? Zo was de Blauwe Varen in eerste instantie een Groene Varen en was de Groene Cactus eerst nog oranje…

DEEL 2 VAN MIJN CREATIEVE PROCES: STAP 5-7

STAP 5: PATROON 🖼

De schilderijen zijn af! En dan begint het dromen, brainstormen, ontdekken: waar lenen ze zich voor? Kan ik er patronen van maken? Wil ik ze spiegelen of wil ik er tegels van maken? Waar wil ik ze op laten drukken? De mogelijkheden zijn eindeloos en ook dat is soms een luxeprobleem, haha!

STAP 6: STOF ✁

Voor de Majorelle Collectie heb ik gekozen voor stof. Omdat ik wilde dat mijn patronen in beweging komen, niet statisch blijven. En toen de stoffen geleverd werden, wist ik meteen: dit wil ik uitbouwen! Ik wil er meer mee doen! De stoffen inspireerden dus weer tot meer!

STAP 7: SJAALS, KUSSENS EN KLEDING 👕

Ik ontwierp sjaals, kussens en ik maakte kleding van de stof. En daarvoor maakte ik nieuwe geschaalde, gespiegelde patronen. Daardoor kreeg elk patroon weer een nieuw karakter. Ze gaan eigenlijk van groot (kussens), naar middelgroot (stof), naar klein (sjaals). En op dit moment ben ik aan het onderzoeken of ik ze ook nog wil schalen naar heel klein (voor stoffen die geschikt zijn voor bijvoorbeeld blouses) en naar mini voor herensjaals. Jaja, het houdt je bezig!

2016-2019: MIJN CREATIEVE PROCES

Van een bezoek aan een mooie tuin in 2016, tot een shop voor mooie sjaals, kussens en stoffen in 2019. De aanlooptijd was wel een beetje lang, want tussen stap 2 en 3 zat bijna 2 jaar. Straks zit ik in juli een maand in Spanje om inspiratie op te doen, dus wie weet dat ik het proces een beetje kan versnellen 😉

THE FRAN STYLE

Beweging, energie, natuur en patronen. Dat zijn de dingen waar ik telkens als een magneet op reageer. Het is voor mij onmogelijk om iets te maken zonder ten minste één van deze aspecten. Vandaag in The Origin Story of The Fran lees je alles over The Fran Style: mijn creatieve stijl en waar die vandaan komt. Let’s go!

BEWEGING A LA THE FRAN

Beweging is richting, focus, ontwikkeling. Het staat voor mij tegenover stilstand, stagnatie en als een kip zonder kop doelloos bezig zijn. Beweging is het belangrijkste aspect dat altijd terugkomt in mijn werk: het zwiert, het danst, het golft, het stroomt, het vloeit, het ruist, het groeit! Het gaat ergens heen, het stopt niet, het heeft een doel, het is in ontwikkeling. Het verandert en het is flexibel.

En dat past bij mij. Ik hou van beweging, van groei, van gaan, van dansen en van zwieren. Ik hou niet van stilstand of van doelloos ronddobberen. Sommige mensen kunnen bijvoorbeeld heel goed gewoon gaan wandelen om het wandelen. Zonder doel. Ik kan dat niet. Het lukt gewoon niet. Het voelt volkomen zinloos en dat past dus niet bij mij.

Ik hou van focus en ik hou van het hebben van een doel. Van bewegen met een richting. En dat doe ik ook als ik schilder. Ik schilder het liefst met trefzekere beweging, vloeiend en zonder twijfel, gericht op mijn doel: plezier!

ENERGIE VOLGENS THE FRAN

Energie is actie, vitaliteit en kracht in iedere denkbare vorm (wilskracht, daadkracht, levenskracht, veerkracht). Het staat voor mij tegenover geduld, volgzaamheid en passief zijn. Als het me lukt om energie in mijn werk te brengen, dan weet ik dat het goed zit: het bruist, het knettert, het tintelt en het zoemt!

En ook dat past bij mij. Mijn spirit animal is een kolibri en misschien denk je: wat is dat nou weer voor onzin? Maar een kolibri staat erom bekend dat hij een enorme energie reserve heeft die hij kan inzetten om op 1 dag meer dan 1000 bloemen af te gaan voor nectar. En daarna moet hij een dag slapen. Zo werk ik ook. In golfbewegingen. Eerst maak ik in no time 12 grote nieuwe schilderijen zoals bij de Hortus by Night serie en daarna moet ik een maand bijkomen.

Dus ja, energie, dat past bij mij als het gaat om schilderen: actie, niet afwachten, niet twijfelen, gewoon je idee volgen, daadkrachtig zijn en gewoon aan de slag gaan in dat atelier. Niet te moeilijk doen!

NATUUR – THE FRAN STYLE

Natuur is flexibiliteit, aanpassingsvermogen, groei en bloei. Het staat voor mij tegenover starheid, een ‘my way or the highway’-mentaliteit, verdorren en jezelf ingraven. De natuur is voor mij een onaflatende bron van inspiratie, ontspanning, geluk en guess what: energie. In zo’n maand van bijkomen na een creatieve uitbraak zorg ik dat ik de natuur opzoek. De natuur is daarom (bijna) altijd het onderwerp van mijn werk. De veelvormigheid, veelkleurigheid en veelzijdigheid wil ik altijd en overal in de spotlights zetten.

De natuur inspireert me om te blijven groeien en bloeien, om vindingrijk te zijn en creatief. Om flexibel te zijn waar het kan en standvastig te zijn waar het nodig is.

De natuur komt op allerlei verschillende manieren terug in mijn werk: als onderwerp, qua vormen en patronen, maar ook qua kleuren en qua compositie.

ORGANISCHE PATRONEN

Organische patronen zijn vloeiend, natuurlijk, stromend en out of the box. Ze staan voor mij tegenover maakbaarheid, geciviliseerdheid, door de mens bedachte en opgelegde patronen. Organische patronen zijn the river, not the rock.

In de organische patronen die ik maak zit als vanzelf veel beweging en veel natuur. De vormen stromen en vloeien en hebben een natuurlijk karakter. Ik voeg altijd nog een toefje Fran energie toe en tadaa: the Fran Style is geboren!

Als je de rest van The Origin Story van The Fran hebt gelezen, dan weet je dat ik in de afgelopen paar jaar behoorlijk wat door de mens bedachte en opgelegde patronen heb doorbroken. Ik vind het in dat licht heel bijzonder dat ik in mijn werk nieuwe organische vormen bedenk en uitwerk. Ik maak mijn eigen patronen, in samenspraak met de natuur.

The Fran Style bestaat dus uit beweging, energie, natuur en organische patronen. Het is the river, not the rock. The Fran Style stroomt, knettert en bloeit. Hell yeah!


SUPERPOWERS

Superpowers: deel 3 van The Origin Story of the Fran.

Hoe mega toepasselijk is het dat ik vandaag, op de premièredag van Avengers Endgame mijn superpowers blog aan het schrijven ben! Want wow, dat heb ik lang uitgesteld. Kan ik dat wel maken, over mezelf praten als superheld en mezelf superpowers toedichten? Is dat niet een beetje teveel van het goede? Ik hoor in mijn achterhoofd de stem van mijn moeder op mijn zestiende dat ze niet meer wil dat ik mezelf The Greatest noem. Dat is slecht voor mijn karakter.

Nou, brainwave people, – en dan vooral aan alle vrouwen die dit lezen! – het is juist precies omgekeerd! Jezelf tekort doen en jezelf niet zien voor wat je werkelijk waard bent. Dát is pas slecht voor je karakter. Voor mij is het na ‘Plezier boven alles’ tijd om mijn superpowers de wereld in te gooien en om me niet langer te verstoppen achter een dertien-in-dozijn braaf alter ego Francine. Met alle Avengers in mijn kielzog die me nu mentaal aan het cheerleaden zijn: I give you The Fran!

MISSCHIEN VIND JE DIT OOK INTERESSANT: DEEL 1 VAN THE ORIGIN STORY OF THE FRAN: ONDERSCHEIDENDE CREATIEVE ENERGIE

Superpowers van The Fran

HAPPY

Mijn allergrootste superpower? Dat is mijn vrolijkheid. Mijn enthousiasme. Mijn humor. Screw them if they can’t take a joke! Als er íets is dat ik goed kan, dan is het de humor van iets inzien. En daar dan ook keihard om lachen. Dingen relativeren, ridiculiseren en van een andere kant bekijken. Ik heb een mega allergie voor drama. Dus als je bij mij in de buurt komt, of je bent in mijn universum The Fran Zone, dan wordt je vanzelf vrolijk by proxy. Hoe awesome is dat?!

Misschien denk je: is dat nou een superpower? Het antwoord is: JA! Kijk maar om je heen: er is frikking óveral drama. People live on it! En ik doe daar niet aan mee. Structureel niet. En hell yeah dat dat een superpower is, want it pisses people off, big time! Heel veel mensen kunnen niet tegen zoveel blijheid. Die wantrouwen plezier, vrolijkheid en enthousiasme. ‘Daar moet iets mis mee zijn.’ Of ik moet wel heel naïef zijn of ik heb het totaal niet begrepen. Nou, guess what, ik heb het juist heel goed begrepen en my drama days are over! Whoop! Dus: HAPPY. Superpower numero uno.

BEE

Bee? Ja ‘bee’, in de vorm van ‘bij’: een bezige bij. Want mijn tweede superpower is energie! Daadkracht, getting shit done, het gewoon doen, in de actiemodus gaan. Als ik een plan heb of een doel en ik weet wat er moet gebeuren, dan doe ik het. Punt. Geen gemaar, geen gezeur, geen uitstelgedrag (behalve dus heel soms als ik blogs als deze moet schrijven 😉 ). Ik fix die shit. Je weet toch.

En dat betekent dat ik als een speer ga (of als een bij). Als het goed voelt, dan ga ik ervoor en dan ben ik niet te stoppen. Door niets en niemand niet. Gewoon gaan! Dus: BEE. Superpower nummer twee.

Superpowers The Fran: Believe in your inner Beyonce bitches

SUPERPOWERS BITCHES!

Brutaliteit bitches. Dat is nummer drie. De Engelsen hebben het prachtige woord ‘ballsy’. Dat betekent zo ongeveer gedurfd, brutaal, avontuurlijk, niet bang. Dat! Want om al je ideeën in de wereld te zetten, om te kiezen voor wat jij wil doen op de vrolijke manier waarop je dat wil doen, daarvoor heb je brutaliteit nodig. Je moet niet bang zijn om mensen voor de schenen te schoppen. Mensen die willen dat je mee doet met hun drama. Of mensen die vinden dat je veel te snel gaat met alles. Mensen die bang voor je zijn, omdat je jezelf neerzet als superheld. Of vinden dat dat slecht is voor je karakter. Om je dromen waar te maken, moet je een beetje een ‘suck on that bitches’ mentaliteit hebben. Dus: BITCHES. Superpower nummer drie.

Superpowers van The Fran

SUPERPOWERS: BEE HAPPY BITCHES

En de oplettende lezer heeft het misschien al gezien, maar als je mijn superpowers bij elkaar zet en voor een beetje opschudding zorgt, dan krijg je BEE HAPPY BITCHES! Als je nou één ding meeneemt nadat je dit blog gelezen hebt, dan hoop ik dat dat het is: bee happy bitches! Maak je droom waar, op jouw manier en hoe het jou goeddunkt. Maak in de tussentijd zoveel mogelijk domme grappen als je maar kunt bedenken en verkies altijd lichtvoetigheid boven drama. En als mensen commentaar hebben, dan citeer je gewoon die andere Bey: ‘Suck on my balls!’

MISSCHIEN VIND JE DIT OOK INTERESSANT: DEEL 2 VAN THE ORIGIN STORY OF THE FRAN: PLEZIER BOVEN ALLES

PLEZIER BOVEN ALLES

Plezier boven alles: deel 2 van The Origin Story of the Fran.

Wat als ik vandaag besluit dat ik alleen nog maar succesvol ben als ik plezier heb in mijn leven? Als ik geniet van wat ik doe. Zodat ik ’s ochtends uit mijn bed spring omdat ik zin heb in de nieuwe dag!

Dat was mijn doel begin 2018. Na 10 jaar proberen te slagen op de manier zoals ‘de maatschappij’ dat van me verwachtte – en dat mij dus totaal niet was gelukt haha! – besloot ik dat het tijd was om het roer om te gooien. Wat als ik eens zou gaan doen waar ik zelf gewoon keiblij van word? Hoe moeilijk kan het zijn, vraag je je misschien af? 🙂

MISSCHIEN VIND JE DIT OOK INTERESSANT: DEEL 1 VAN THE ORIGIN STORY OF THE FRAN: ONDERSCHEIDENDE CREATIEVE ENERGIE

MEER PLEZIER IS NIET MOEILIJK

Het is helemaal niet zo moeilijk, maar dat betekent niet dat het zomaar vanzelf gaat. Om te komen waar ik nu ben (super gelukkig in mijn bedrijf als creatieve ontwerper van mooie dingen en mega dankbaar voor de mogelijkheid om mijzelf op die manier uit te vinden) heb ik behoorlijk wat calvinistische overtuigingen en niet-constructieve denkbeelden in de fik moeten steken. Maar ik moet zeggen: ze lenen zich er goed voor haha!

Een kleine selectie van calvinistische, aangeleerde onzin die ik bij het grofvuil heb gezet: dat je altijd nuttig bezig moet zijn, dat je zuinig en nederig moet zijn, dat lijden altijd moreel beter is dan lichtvoetigheid, dat je een plicht hebt (hard werken!) en dat je die moet vervullen, dat het welzijn van de groep altijd boven het welzijn van het individu staat en dat er geen discussie bestaat over het bestaan van goed en kwaad, oftewel: er is geen grijs gebied. Dat soort blerf dus… In de fik ermee!

FOCUS BIJSTELLEN

Ik dacht begin 2018 – en wajo, lekker naïef girl, way to go! – dat nu ik niet meer op de biblebelt woonde, maar in het prachtige Den Bosch dat dat wel genoeg zou zijn voor een andere levensstijl. Of dat nu ik een Brabander aan de haak had geslagen bij wie het ‘genieten is ons leven’ motto op zijn voorhoofd stond, dat vanzelf op mij zou overslaan. De praktijk bleek iets weerbarstiger…

Als je, zoals ik jarenlang hebt geleefd volgens het aangeleerde principe van ‘ik ben succesvol als ik de gebaande paden loop’. Of overtuigd bent van ‘ik ben succesvol als ik een baan vind in de branche waarin ik ben afgestudeerd’. Of iets in de trant van ‘ik ben succesvol als ik een maatschappelijk relevante baan heb en anderen van dienst kan zijn’, dan wel ‘heel veel mensen heel veel aan mij hebben’, dan moet je op zijn zachtst gezegd je focus wel even bijstellen. Big time!

Want al die innerlijke overtuigingen hielde me weg van mijn persoonlijke zelfrealisatie en gevoelens van geluk, voldoening en plezier. Ze lieten me koersen op maatschappelijke status, materiële overvloed en dat wat de buitenwereld van me verwacht. En gaven me het idee dat het goed was om mijn leven te lijden (pun intended) vanuit een soort messias-syndroom: kijk mij toch eens mijn persoonlijke geluk ondergeschikt maken aan the greater good. Nou, daar poep ik dus op.

DE MAATSCHAPPELIJKE MINDFUCK

Maar goed. Die maatschappelijke status, de belofte van materiële overvloed, de verwachtingen van de buitenwereld en het willen uithangen van de morele messias kunnen krachtige argumenten zijn om je plezier in te leveren. Of het in ieder geval minder belangrijk te maken. Plezier is dan iets dat wel komt als je daar tijd voor hebt. Zodra je die maatschappelijke status bereikt hebt. Zodra je die materiële overvloed hebt gerealiseerd. Pas als de hele wereld gered is. Dán is het tijd voor plezier. Want dan heb je tijd en geld genoeg en kun je je alles veroorloven wat je wilt.

De mindfuck is alleen dat de te ambiëren maatschappelijke status meebeweegt met jouw ontwikkeling. Wat ik bedoel: een baan in je branche met een redelijk startsalaris is meer dan genoeg vlak na je afstuderen. Maar tien jaar later dient dat minstens een leidinggevende dan wel expertfunctie te zijn waarmee je echt impact hebt op het bedrijf of de organisatie. Met andere woorden: je kunt je hele leven in dienst zijn van het verkrijgen van de gewenste maatschappelijke status.

En zo werkt het natuurlijk ook met materiële overvloed. Het kan altijd beter, mooier, groter, luxer, decadenter. En laat ik het maar niet hebben over het eerst moeten redden van de wereld, want OMG daar kun je je hele leven druk mee zijn en fijn kapot gaan van misplaatst verantwoordelijkheidsgevoel. Let’s NOT go there.

PLEZIER ALS PRIORITEIT

Dus besloot ik dat ik het anders ging doen. Ik zou vanaf dat moment, ergens in februari 2018, iedere dag opnieuw gaan kiezen voor plezier. Ik zou plezier gaan zien als succes. En het tot prioriteit nummer 1 maken.

De volgende vraag was toen: maar wat geeft mij dan eigenlijk plezier? Altijd fijn! Denk je net dat je zojuist al je problemen hebt opgelost, slaat de volgende existentiële crisis je al direct weer voor je bek. Want het antwoord bleek: ik heb geen idee! Na al die jaren van invoegen en voldoen aan ieders verwachtingen wist ik helemaal niet meer waar ik plezier in heb. Dat was een nogal deprimerende en verdrietige realisatie, dat kan ik je wel vertellen. Maar! Niet getreurd!

De oplossing was: verveling. Verveling is de geweldigste initiator van intrinsieke motivatie. Oftewel: vanuit verveling en niets moeten of hoeven, komt er ruimte voor je creatieve brein om iets te bedenken waar je zin in hebt. Gewoon zin. Omdat het je leuk lijkt. En ok, dat kan best een tijdje duren. Ik heb me misschien wel een maand stierlijk zitten vervelen, zonder dat ik ergens zin in kreeg.

MISSCHIEN VIND JE DIT OOK INTERESSANT: DEEL 3 VAN THE ORIGIN STORY OF THE FRAN: SUPERPOWERS

plezier boven alles 2018 Francine Orsel schilderen

MIJN NIEUWE LEVENSMOTTO

En net toen ik me afvroeg of ik toch niet beter weer ‘gewoon een baan’ kon gaan zoeken, gebeurde het! Ineens stond ik te schilderen. Maakte ik inkt tekeningen. Kreeg ik visioenen over mijn ontwerpen op stof. Dromen van sjaals en kussens met mijn patronen. Een visie van een kleurrijke, opgewekte, vrolijke wereld waarin ik kon dansen in een feestjurk gemaakt van stof met mijn dessins.

Dat had calvijn niet kunnen bedenken bitches! Dat was puur mijn plezier! Dus ik heb een nieuw levensmotto: plezier boven alles. Levensvreugde. Dat is de basis van mijn ontwerpen, van mijn kunst en van mijn dessins en de reden dat ik doe wat ik doe.

Peace out!

Liefs, Francine

plezier boven alles 2018 Francine Orsel
En vanaf dat moment ging het helemaal los!

plezier boven alles 2018 Francine Orsel
En er komt nog steeds geen einde aan 😀

ONDERSCHEIDENDE CREATIEVE ENERGIE

Onderscheidende creatieve energie: deel 1 van The Origin Story of the Fran.

Dit is mijn ‘coming of age story’. Het verhaal over mijn ‘hoe’: hoe ben ik hier gekomen waar ik nu ben? Hoe deed ik het eerst en hoe kwam het dat ik het anders ben gaan doen? En ja dit begint als een lekker dramatisch verhaal. Op die manier is de catharsis aan het eind van mijn origin story des te beter haha!

Ik heb 30 jaar van mijn leven ontzettend hard gewerkt om erbij te horen. Om mee te doen in de status quo en in te voegen. Om saamhorigheid te voelen met de mensen om me heen. En sociaal geaccepteerd te worden.

En hoe harder ik het probeerde, hoe minder goed het lukte. Hoe meer ik me aanpaste, hoe beroerder ik me ging voelen. Ik snapte er niets van. Hoe kon ik, die zoveel investeerde in saamhorigheid, me zo gigantisch eenzaam en ongehoord voelen? En hoe was ik mijn onderscheidende creatieve energie helemaal kwijtgeraakt?

MISSCHIEN VIND JE DIT OOK INTERESSANT: DEEL 2 VAN THE ORIGIN STORY OF THE FRAN: PLEZIER BOVEN ALLES

ONTHEEMD EN ONGEWILD

Waarom paste het voor mij niet? De gebaande paden. Het geplande levenspad van huisje boompje beestje. Het bewezen systeem van studeren en carrière maken en voldoening vinden. Waarom lukte het mij niet om daar in te passen? Was er iets mis met mij? Had ik het niet begrepen? Deed ik niet goed genoeg mijn best? Had ik de boot gemist en was ik gewoon keihard mislukt?

Jarenlang voelde ik me ontheemd. Alsof er niemand op deze wereld op mij zat te wachten. Waarom was ik dan geboren? Wat was het nut van mijn leven? Wat deed ik hier überhaupt? Met andere woorden: waarom was ik zo’n comateus kasplantje, waarom kwam ik niet tot bloei?

Terwijl alle mensen om mij heen vol overtuiging en met voldoening de gebaande paden liepen. Afstudeerden. Banen kregen. Partners vonden. Carrière maakten. Kinderen kregen. Ik stond erbij en keek ernaar. Het lukte niet om te bloeien. Om de creatieve energie die ik van binnen wel voelde te laten floreren. Wat was er toch mis met mij?

En zo ging het een paar jaar door. Totdat ik zoals gezegd was verworden tot een halfdood kasplantje. Een totaal verdorde plant, zonder bloemen, zonder blad, alleen maar een paar uitgedroogde stengels. Alle creatieve energie was verdwenen.

HET VERHAAL VAN MIJN OPA

Reint Orsel (1922-2015) onderscheidende creatieve energie Francine Orsel

Totdat mijn opa overleed. En bij het herdenken van zijn leven kwam daar een onafhankelijke lefgozer tevoorschijn. Iemand die zich niets aantrok van de heersende status quo. Een man die in het verzet ging tijdens de bezetting van de Duitsers en besloot onder te duiken in plaats van zich te melden voor de militaire dienst. Hij werd opgepakt en op transport gezet naar Polen waar hij in een werkkamp terechtkwam en waar hij direct aanvoelde: hier blijven betekent de dood. Hij moest en zou daar weg, maar hoe? Toen werd duidelijk dat er groot tekort was aan boerenknechten op het Duitse platteland, omdat alle jonge mannen naar het front waren geroepen. Ze zochten mensen die konden melken. En dat kon mijn opa! Dus hij demonstreerde zijn vaardigheden met de loop van het pistool tegen zijn slaap. Nog dezelfde dag zat hij in de trein terug naar Duitsland.

In Duitsland moest hij werken voor een boer, Anton Stempel. Een man die niets wilde weten van het nazisme van Hitler. Na de bevrijding van de Amerikanen ging hij de militairen voor naar de hooizolder en onthulde hij de Amerikaanse piloten die hij jarenlang had laten onderduiken. Mijn opa wandelde in de week daarop terug naar Nederland, met de belofte dat hij terug zou komen. Anton Stempel was kinderloos en vroeg mijn opa de boerderij over te nemen.

Terug in Nederland kwam hij mijn oma tegen en hij werd stapelverliefd. Mijn oma wilde niet naar Duitsland verhuizen en mijn opa koos voor haar. En daarmee koos hij ook voor een zwaar calvinistisch orthodox bestaan, want mijn oma was overtuigd gereformeerd vrijgemaakt.

Mijn opa, een onafhankelijke, inventieve man met een open wereldbeeld kreeg een keurslijf aan van dogma, ideologie en overtuiging. Hij koos voor een vrouw. Voor liefde. Voor huisje boompje beestje.

INNERLIJKE KRACHT

Je vraagt je misschien af waarom je net het halve levensverhaal van mijn opa hebt zitten lezen. Ik vertel je dit, omdat in de paar dagen na zijn dood we het met elkaar over zijn leven hadden en er een paar karaktertrekken steeds terugkwamen: onverstoorbaarheid, puurheid, zachtaardigheid en autonoom.

Want ondanks dat mijn opa koos voor een angstige vrouw, geïndoctrineerd door het geloof, bleef hij zijn eigen waarheid trouw. Als de dominee weer eens helemaal waus ging volgens zijn mening, dan stond hij op en liep hij tijdens de preek de kerk uit. Je kunt je nu misschien niet voorstellen wat dat betekent, hoeveel innerlijke kracht je daar toen voor nodig had. Want dat gold in die kringen als een aardverschuiving, als het naast je neerleggen van Gods wil en het verspelen van je plek in de hemel. Je werd er sociaal door uitgekotst, met de nek aangekeken in het dorp.

Mijn opa was dus ook een ontheemde. Een ziel verdwaald in een systeem dat niet van hem was. En ondanks al zijn innerlijke kracht en creatieve energie had hij niet de wil, de visie, de mogelijkheid om daar verandering in te brengen.

ONDERSCHEIDENDE CREATIEVE ENERGIE

Maar ik wel! Plotseling was het mij helemaal duidelijk. Als ik me zou blijven aanpassen en zou blijven proberen om erbij te horen, dan zou ik steeds verder afdwalen van mijn eigen kern. Van mijn onderscheidende creatieve energie. En net als mijn opa op een gegeven moment totaal moegestreden zijn en het opgeven. En daarmee genoegen nemen van de status van halfdood kasplantje.

Erbij horen was voor mij nooit het doel geweest! Onafhankelijkheid, onverstoorbaarheid, autonomie en een eigen leven creëren voor mijzelf, dat was mijn pad! Ik was geen kasplantje! Ik was al die tijd gewoon een rhododendron in verkeerde grond: te nat, te weinig turf. Mijn stam was aan het rotten, maar dat kwam niet omdat ik mislukt was. Dat kwam omdat ik in verkeerde grond stond.

Geen enkele goede hovenier noemt een rhododendron die niet groeit en bloeit in de modder een mislukte rhododendron. Een goede hovenier zal de rhododendron verplaatsen naar goede grond. En daar zal de plant gaan groeien en bloeien. Dat was ook mijn taak! Een goede hovenier worden en op zoek gaan naar goede grond.

En, spoiler alert, die goede grond heb ik gevonden. Ik ontdekte dat ik hier ben om creatief onderscheid aan te brengen. Om los te komen van het systeem en om patronen te doorbreken. Mijn unieke creatieve perspectief concreet te manifesteren. Mijn droomleven werkelijkheid te maken. Vanuit visie, levenslust en creatieve energie.

MISSCHIEN VIND JE DIT OOK INTERESSANT: DEEL 3 IN THE ORIGIN STORY VAN THE FRAN: SUPERPOWERS

CREATIEF FUNDAMENT

Aan de basis van mijn nieuwe fundament staat creatieve scheppingskracht en onderscheidendheid. Ik richt mij niet langer op wat ik allemaal niet ben en waar ik allemaal niet bijhoor. Ik richt mij op wie ik wel ben, op wat ik kan creëren en op de mensen die daar blij van worden! En daarmee ga ik verder waar mijn opa ophield: ik ben geen onderdeel meer van de oude wereld, ik hoef er niet tegenaan te schoppen om een aardverschuiving te ontketenen. Ik maak een nieuw leven, een nieuwe wereld. Ontworpen als een vruchtbare botanische tuin. Waarin ik in precies de goede grond sta en kan groeien, bloeien en ‘welig kan tieren’.

Dus de dagen van me een halfdood kasplantje voelen zijn voorbij. Ik wil een megagrote rhododendron worden van vier meter hoog en vier meter breed. Zodat ik mijn bloemen overal kan ronstrooien. En als ik daarmee jou kan opvrolijken en inspireren dan is dat super mooi mee genomen. Als ik de goede grond kan vinden en tot bloei kan komen, dan kan jij het ook!

Sounds like a plan? Op insta kun je mijn creatieve bloei volgen. Zie je daar!

Liefs, Francine

Francine Orsel 2019
Peace out!

JOSÉ VERHOEF VAN OP & TOP JIJ – INTERVIEW

Dit interview met José Verhoef van Op & Top Jij is eerder verschenen in de winter editie van het gratis online The Fran Magazine 2019.1.

Inspirerende, kleurrijke, creatieve ondernemers. Daar is The Fran fan van! Neem nou José Verhoef: met haar kleurcoaching praktijk Op & Top Jij zet José kleur in om je te helpen met je persoonlijke groei, het volledig benutten van je potentieel en het ontdekken en waarderen van je talenten en mogelijkheden. Nadat ik José Verhoef heb gesproken voelt het plotseling alsof ik een hedendaagse Frida Kahlo heb leren kennen: autonoom, besluitvaardig, gepassioneerd en een inspiratie voor iedereen om haar heen. Lees het interview en haar bio en oordeel zelf!

MISSCHIEN VIND JE DIT OOK INTERESSANT: INTERVIEW MET MODEONTWERPSTER DORINE BOUDEWIJN VAN ATELIER BYDO

DE RODE DRAAD

José, jouw missie draait om het helpen van mensen. Kleur en creativiteit is daarbij de rode draad. Welke rol speelt kleur in jouw leven?

Soms is alles al gezegd, of zijn er geen woorden om je uit te drukken. Gelukkig zijn er dan kleuren en vormen om te vertellen hoe het is. Als coach en kleurentolk vertaal ik jouw vaak onbewuste kleuren en keuzes. Hierdoor kom je los van het standaardverhaal wat je steeds weer vertelt en wat je over jezelf gelooft. Dit verhaal is vaak helemaal niet meer relevant, maar zorgt er wel voor dat je geen stap verder komt en in kringetjes blijft draaien.

In het dagelijks leven denk ik vaak ergens een kleur bij. Wat doet een kleur met mij, wat doet een kleur met iemand anders? Wat heb ik vandaag nodig, welke kleur past daarbij? Hoe voel ik me en hoe wil ik me voelen? Is er een probleem, welke kleur heeft dat probleem? Met kleur kun je een patroon doorbreken. Als vanzelf koppel ik kleur aan allerlei situaties, emoties, zintuigen of problemen.

José Verhoef van Op & Top Jij is op het gebied van kleur en stijl van alle markten thuis.
José Verhoef: op het gebied van kleur en stijl van alle markten thuis.

JOSÉ VERHOEF: ‘KLEUR IS OVERAL’

Ja! Kleur is energie, een trilling. Kleuren zijn de enige golflengtes die we met het blote oog kunnen zien. Kleur raakt ons, bewust en onbewust. Door kleuren bewust toe te passen kun je jezelf en je leven positief beïnvloeden. Een hele belangrijke hierbij is de creatieve kleur oranje. Oranje staat voor spelen, plezier maken en het loslaten van alle overbodige last die we met ons meedragen. Stel je voor hoe je je zou voelen als je daar wat meer van zou toelaten in je leven!

Door de kleur oranje actief te dragen (liefst zichtbaar op je huid), door het eten van oranje gekleurd voedsel, je te omringen met oranje bloemen of een oranje geur (bijv. sinaasappel) kan je jezelf opbeuren en worden de eigenschappen van deze kleur zichtbaar in je leven! Wist je dat oranje ook een geweldig goed medicijn tegen somberheid is?!

Dat klopt! Als ik aan het werk ga brand ik vaak sinaasappelolie en wow, als ik mijn oranje lippenstift opdoe dan ben ik unstoppable! Is oranje ook jouw lievelingskleur?

Mijn lievelingskleur is geel. Deze kleur past heel goed bij mij als persoon. Geel helpt mij focussen en optimistisch voor mijn doel te gaan. Het is ook de kleur die staat voor nieuwsgierigheid en kennis vergaren. Het is een hele blije, enthousiaste, warme, zonnige en positieve kleur. Het is tevens de kleur van je identiteit en je eigenwaarde. Het is de kleur van helder van geest, van inspireren en motiveren. Omdat ik anderen help om hun identiteit en richting zichtbaar te maken en hun zelfvertrouwen te vergroten, heb ik geel ook gebruikt in mijn logo van Op & Top Jij.

JOSÉ VERHOEF: GEEL + PAARS

Elke kleur heeft z’n complementair. Voor de nodige balans hebben die twee elkaar nodig. Bij geel is dat paars. Voor mij is dit ook een belangrijke kleur, omdat ik anders nog weleens door kan schieten in het leren en kennis vergaren. Geel heeft te maken met rationeel denken, en paars met spiritualiteit en intuïtie. Paars is ook de kleur van creatief, artistiek en het leveren van een positieve bijdrage in het leven van je medemens. Dit past ook goed bij mij en mijn missie. Voor mij zijn beide even belangrijk en geven ze mij balans.

Wauw, dus voor iedereen die dit leest: zoek eens op wat de complementaire kleur is van je lievelingskleur en wat die voor je kan betekenen!

JOSÉ VERHOEF: CREATIVITEIT & INSPIRATIE

Je hebt een heel creatief beroep. Waar haal je jouw inspiratie vandaan?

Dat kan echt van alles zijn. Ik kan heel erg geïnspireerd raken door de natuur en de seizoenen, een boek, muziek of een concert zoals laatst bij Roger Watters. Een film, of een levensverhaal hoe iemand van pijn zijn kracht heeft gemaakt. Maar ook kunst, een museumbezoek of de sfeer die er hangt in een stad, een oud gebouw of kerk. De tentoonstelling die op mij nog het meest indruk heeft gemaakt is die van David Bowie in het Groninger Museum. Enorm inspirerend en indrukwekkend hoe deze artiest zichzelf steeds opnieuw uit wist te vinden en zijn eigen pad bleef volgen.

Een eigen bedrijf runnen kost veel tijd en aandacht. Hoe maak je ruimte voor je creativIteit?

Ik maak elke dag ruimte voor creativiteit. Als linkshandig gevoelsmens heb ik mezelf uitgedaagd om op een gitaar voor rechtshandigen te leren spelen. Op die manier daag ik mezelf uit, denk ik out of the box en leer ik mijn twee hersenhelften creatief samen te werken. Daarnaast schrijf ik bijna dagelijks en zoek hoe ik bepaalde woorden kan combineren met afbeeldingen, kleuren en geuren. Om te blijven ‘spelen’ en mezelf uit te blijven dagen volg ik toneellessen, ga ik beeldhouwen of maak ik creaties met bloemen, een collage of visionboard.

Dat klinkt misschien als een heel veel, maar iedereen wordt geboren met een uniek pakket aan (karakter)eigenschappen, talenten en creativiteit. Hoe meer het gevoel en verstand samenwerken, hoe creatiever de mens. Door open te staan voor nieuwe dingen kan je brein dat weer verwerken en verbindingen leggen, zodat er weer iets nieuws ontstaat. Als je dan je creatiekracht aanspreekt kun je dingen verbeteren of oplossen.

KOBALTBLAUW VOLGENS JOSÉ

De kleur van deze editie van The Fran is kobaltblauw. Wat kun jij als kleurprofessional zeggen over de psychologische betekenis van kobalt?

Kobaltblauw is een heldere, koele en intens blauwe kleur. Het is een kleur die goed opvalt en past bij iemand met ambities, een creatieve geest en analytisch denkvermogen. Hij heeft iets koninklijks (denk aan de trouwjurk van Maxima), dwingt respect af en straalt klasse, integriteit en betrouwbaarheid uit.
Kobaltblauw heeft ook te maken met water en gevoel en op een creatieve manier uiting geven aan je emoties. Dit kan met woorden maar ook door te dansen, te zingen of te schilderen! En dit alles dan op een heldere, opvallende, intense en krachtige manier!

Hoe bijzonder is het dat ik die kleur puur intuïtief heb gekozen en nu blijkt dat het zo 
perfect past bij hoe ik The Fran fanbase wil inspireren. Woei! 

MEER OVER JOSÉ

In 2000 is José slachtoffer van een ernstig ongeval. Ze overleeft het, maar kan haar werK niet meer uitoefenen. Net als Frida Kahlo besluit ze om niet bij de pakken neer te gaan zitten. Ze kiest voor haar toekomst, haar talenten, passies en haar plezier. Ze krijgt energie van het werken met kleur en ontdekt hoe kleur haar helpt zichzelf opnieuw uit te vinden. Die ervaring gunt ze anderen ook! Ze besluit kleurcoach te worden en anderen te motiveren ook het beste uit zichzelf te halen. Als mental coach is José na al die kleurrijke jaren uitgegroeid tot professionele inspirator, motivator en adviseur. Ontmoet José en je voelt meteen: deze vrouw is in haar element. José belichaamt kleurrijk inspirerend leiderschap en kan in haar eentje een ruimte opfleuren.

Wat José te bieden heeft:

In haar coachingspraktijk Op & Top Jij biedt José een breed pakket vol creatieve werkvormen om mensen te helpen om zowel innerlijk als uiterlijk het beste uit zichzelf te halen en de regie te nemen over zichzelf. Met kleur creëert ze beweging en bewustwording. Je kunt bij haar terecht voor mental coaching, kleur- en stijladvies, maar je kunt bij haar ook de kleurcoach opleiding volgen. Op het gebied van kleur is José dus van alle markten thuis. 

Bekijk haar volledige aanbod op: www.opentopjij.nl

En volg haar online: Facebook @Opentopjij / Insta @opentopjij


FRIDA KAHLO: KUNST & KARAKTER

‘ Frida Kahlo: kunst & karakter’ is eerder verschenen in de winter editie van het gratis online The Fran Magazine 2019.1.

Nog voordat ik ooit van Frida Kahlo had gehoord, wist ik al hoe ze eruit zag. Ken je de restaurants van Popocatepetl? In iedere vestiging waar ik tot nu toe ben geweest voor hun geweldige kokoskip, hangt een portret van Kahlo. Maar tot een jaar of 10 geleden had ik geen idee dat zij het was. Ik dacht elke keer: ‘daar hangt die mooie Mexicaanse vrouw weer met die prachtige bloemen in het haar’.

Little did I know, want Frida Kahlo (1907-1954) is niet alleen een van de bekenste vrouwelijke kunstenaars van de 20e eeuw. Wereldwijd is ze het symbool van feminisme, van vrouwelijke autonomie en de vrijheid om je creativiteit te uiten, te laten zien en het recht om je eigen kunst te waarderen en je perspectief te classificeren.

MISSCHIEN VIND JE DIT OOK INTERESSANT: MARGARET MACDONALD & FRANCES MACDONALD – DE GRONDLEGGERS VAN THE GLASGOW SCHOOL

Foto van Frida Kahlo genomen in 1932 door Guillermo Kahlo.
Frida Kahlo (1907-1954). Mexicaanse (sur)realistische? kunstenares

Frida Kahlo is een Mexicaanse kunstenares die mij ruim 50 jaar na haar dood nog steeds inspireert en verwondert. Daar is echter weinig opzienbarends aan, want ze is natuurlijk niet zomaar een wereldwijd symbool van feminisme geworden. Maar ze is voor mij op een andere manier een voorbeeld dan doordat ze altijd heeft geweigerd haar lichaamshaar te scheren (haar uni-brow is daarvan het meest bekende voorbeeld). Dus wat zorgt er dan voor dat ze me zo raakt?

FRIDA KAHLO ‘S KARAKTER

Kahlo’s jeugd wordt altijd beschreven als een aaneenschakeling van drama: als kind van zes kinderverlamming aan haar rechterbeen, op 18-jarige leeftijd een busongeluk waarbij een stalen pin dwars door haar bekken schoot met alle gevolgen van dien (botten verbrijzeld, ruggengraat en heup gebroken, onvruchtbaar).

Na dat busongeluk moet ze maandenlang in bed herstellen. En wat staat er dan in alle biografieen? ‘Frida besluit te gaan schilderen.’

En het is die zin, dat besluit, waar ik altijd kippenvel van krijg. Frida besluit te gaan schilderen. Ze besluit. Dat is één: ze is autonoom en ze neemt voor zichzelf een besluit. Ik lig hier te creperen, de helft van mijn lichaam is gebroken, maar ik ga hier geen slachtoffertje spelen. Ik besluit nu dat ik iets ga doen.

En wat gaat ze doen? Ze gaat schilderen. Dat is twee: ze kiest voor creativiteit, voor wat er vanuit haar wil ontstaan. Ze kiest ervoor zich te uiten, haar stem en visie te laten horen. Die twee aspecten, het nemen van een besluit en het gaan schilderen, zijn voor mij het fundament van Kahlo’s karakter. Een karakter waar niet alleen ik, maar alle vrouwen van nu zich aan kunnen optrekken.

Kies ervoor om autonoom te zijn, om een vrouw te zijn die zelfstandig besluit wat ze wil doen en zich daarbij niet laat tegenhouden door de omstandigheden. Kies ervoor je creativiteit te ontwikkelen. Een uitlaatklep te vinden voor dat wat er binnen in jou aanwezig is. Laat je stem horen! Schilder jouw wereld, schrijf jouw verhaal, zing jouw lied, teken jouw verbeelding, creëer jouw werkelijkheid. Wees de artiest, de kunstenaar van jouw leven.

VRIJE GEEST

Vier jaar na haar busongeluk trouwt Frida Kahlo met kunstenaar Diego Rivera (1886-1957). Biografieën schrijven over het tumulteuze karakter van het huwelijk, de vele affaires die beide partners buiten het huwelijk hadden – Frida met onder anderen de Russische communistische revolutionair Leon Trotski en de fotograaf Nickolas Muray.

Wat ook altijd staat vermeld is dat wanneer Frida en Diego in 1940 voor de tweede keer trouwen, ze dat doen onder de huwelijkse voorwaarden dat Frida geen seks hoeft te hebben met Diego. Letterlijk een verstandshuwelijk? Of wil Kahlo zich onttrekken aan de Mexicaanse machocultuur waarin vrouwen en het vrouwelijk lichaam eigendom zijn van hun man?

Hoe het ook zij, die huwelijkse voorwaarde die Kahlo heeft bedongen, laat haar vrije gees zien binnen een masculiene cultuur en binnen een huwelijk waarin zij duidelijk de onderliggendet partij is. Kahlo is klein van stuk met een fragiel lichaam, Rivera is een grote man, bijna obees. Kahlo is afhankelijk van het geld van Rivera voor haar medische behandelingen en om haar kunst uit te oefenen. Maar Rivera bezit haar lichaam niet. En dat laat ze contractueel vastleggen.

FRIDA KAHLO ‘S REALISME

Kahlo’s lichaam is van haar en dat is haar kunst ook. Vanaf eind jaren 30 vergaart Frida Kahlo internationale bekendheid met haar schilderkunst. Kunst recensenten en critici beschrijven haar werk als surrealistisch en magisch realistisch. Kahlo zal het allemaal worst wezen: zij blijft bij haar eigen classificatie van haar werk: realisme. Haar werk toont haar realiteit. Haar werk laat zien hoe zij het ziet. Een radicale, persoonlijke, bijna prive benadering van kunst.

Die vrijheid van geest, die onafhankelijke gedachtegang en trouw blijven aan je eigen visie inspireert mij enorm. Hoeveel makkelijker zou het zijn geweest om mee te gaan met alle jubelverhalen van kunstcritici, het met ze eens te zijn, lekker te varen op de golf van publiciteit en aandacht? En voor een deel heeft ze dat vast ook gedaan, maar als het op haar visie op haar kunst en creativiteit aankwam was Frida volkomen helder: mijn werk is realisme. Punt.

WORDT VERVOLGD

En there’s more where this came from! De afgelopen 3 weken ben ik in de wereld van Frida Kahlo gedoken. Het Mexico van begin 20e eeuw, tijdens de Mexicaanse Revolutie en hoe die zorgde voor een revolutie in de Mexicaanse kunst. Een revolutie die vragen stelde over de Mexicaanse identiteit. Vragen waar Frida Kahlo ook mee bezig was en waarop ze een antwoord zocht in haar kunst.

Dus ik ben bezig met een uitgebreider, breder blog artikel over Frida Kahlo. Over haar kunst en in welke traditie je die kunt plaatsen (in plaats van in de West-Europese (post-)moderne traditie, want was Frida Kahlo West-Europees? Nee!) Over de manier waarop we haar hebben geclaimd als wereldwijd feministisch symbool, als logo voor allemaal idiote marketinguitingen en hoe dat de waardering en analyse van haar werk in de weg zit.

Dus: sta paraat! Haha. Nog meer mensen onwijs veel zin in de live action versie van The Lion King? Sorry… squirl….

* indicates required