GERTRUDE JEKYLL: HOLITISCHE TUINARCHITECT

[Dit artikel is onder de titel ‘Gertrude Jekyll: Britse tuinarchitecte & plant visionair’ eerder verschenen in de zomereditie van The Fran Magazine 2019.3]

Gertrude Jekyll (1843-1932) was een Engelse tuinarchitecte, plantenkweekster, schrijfster, fotografe en kunstenares. Ze ontwierp meer dan 400 tuinen en was de eerste tuinarchitect die uitging van een ‘totaalbeleving’ bij haar ontwerpen. Ze schreef meer dan 1000 artikelen voor tijdschriften als Country Life en The Garden.

Zegt het verschil tussen klassieke Franse en Engelse tuinen je iets? Franse tuinen zijn ontworpen zoals die van Versailles: imponerend, symmetrisch en met een hoog maakbaarheidsgehalte in de vorm van fonteinen en gefiguursnoeide struiken. Terwijl Engelse tuinen onder invloed van de romantiek natuurlijker ontworpen zijn, minder overzichtelijk, vol met onverwachte paadjes en waarbij er met de plantkeuze gedacht is aan vlinders, bijen en andere insecten. Die Engelse kant van het verhaal, die hebben we te danken aan Getrude Jekyll.

GERTRUDE JEKYLL: HOLISTISCHE, BOTANISCHE VISIONAIR

Jekyll gebruikte het impressionisme en haar eigen kennis als schilder bij het bepalen van welke planten elkaar versterken op het gebied van kleur en geur. Haar borders met winterharde vaste planten zijn legendarisch in de tuinarchitectuur. Jekyll ontwierp alles vanuit de plant: die moest zo goed mogelijk tot zijn recht komen om de tuinervaring zo fantastisch mogelijk te laten zijn. En dat was precies tegenovergesteld aan de visie van de Franse tuinarchitecten, die de natuur wilden onderwerpen aan de superieure visie van de mens.

Jekyll vond het centraal zetten van de plant zo’n belangrijk uitgangspunt dat ze bloemen en planten, geplukt om binnen op een vaas te zettenin de huiskamer, ook perfect tot hun recht wilde laten komen. Daarom ontwierp ze speciale glazen vazen voor verschillende boeketten. Frikking briljant als je het mij vraagt.

De totaalbeleving en sfeer in de tuin was een belangrijk aspect van alle ontwerpen van Jekyll. Geur was net zo belangrijk als kleur en kleur was net zo belangrijk als sfeer. Ze haalde alles uit de kast om de bezoeker een zo harmonieus mogelijke ervaring te geven. Jekyll werkte van totaalbeeld naar detail en weer terug.

Misschien is dit ook wat voor jou: Lente in Logan Botanic Garden

GERTRUDE JEKYLL X DE ARTS & CRAFTS

Vanuit de Arts & Crafts ideologie had ze aandacht voor vakwerk en ambacht en vanuit haar zo te zeggen holististische kijk op tuinarchitectuur verloor ze nooit het geheel en het samenspel van de elementen uit het oog. Op die manier hadden de tuinen die het dichtst bij het huis lagen het meeste detail en hoe verder de tuin van het huis lag, hoe natuurlijker en hoe ‘wilder’ het ontwerp was.

Naast tuinieren had Jekyll een voorliefde voor ambacht en vakwerk. Ze schreef een boek over de verschillende ambachten van haar generatie en maakte er meer dan 300 begeleidende foto’s bij. Daarnaast hield ze zich bezig met de geschiedenis van het alledaagse leven. Tijdens haar leven verzamelde ze een nu internationaal vermaarde collectie van traditionele huishoudelijke voorwerpen bij elkaar.

Vanaf 1881 tot aan haar dood heeft ze meer dan 400 verschillende tuinontwerpen gemaakt. Ze was eigenlijk opgeleid tot kunstschilder en voelde zich vooral aangetrokken tot het impressionisme en het werk van William Turner. Maar ze werd langzaam blind en richte zich daarom op tuinieren en tuinarchitectuur. Misschien dat vanwege haar slechte zicht ze het ook belangrijk vond dat in een tuin alle andere zintuigen aan hun trekken kwamen. Zodat je de geweldigste bloemengeuren kon ruiken, water kon horen stromen en blaadjes kon horen ritselen, verschillende texturen kon ervaren, van gras tot tegelwerk en het verschil kon voelen tussen ommuurde, warme tuinen en koudere, open tuinen waar de wind vrij spel had.

Misschien vind je dit ook interessant: De Arts & Crafts beweging

SAMENWERKING MET EDWIN LUTYENS

Samen met Edwin Lutyens is Jekyll het bekendste duo van de Engelse Arts & Crafts beweging. Zij waren zo’n geval van 1+1=3. Samen ontwierpen ze landschappelijke totaal-concepten, om het zo maar even te noemen. Een huis, of meerdere gebouwen met daaromheen een landgoed, zo ontworpen dat het één beleving was. Dat alles klopte. En binnen dat ontwerp maakten ze gebruik van de Arts & Crafts ideologie van vakmanschap, goed materiaal en oog voor detail. Les Bois des Moutiers is daarvan een van de bekendste en een van de weinig overgebleven projecten van Jekyll en Lutyens.

Misschien vind je dit ook interessant: Zomer in Les Bois des Moutiers (landschapstuin ontworpen door Jekyll)

landhuis edwin lutyen varengeville sur mer arts en crafts beweging normandie

Bronvermelding afbeeldingen:
www.culture24.org.uk/art/architecture-and-design/art422865
reepinfo.org/happy-174th-birthday-to-gertrude-jekyll
www.independent.co.uk/property/gardening/gertrude-jekyll-inspirational-quotes-wisdom-philosophy-gardening-horticulture-google-doodle-a8081791.html
http://www.godalmingmuseum.org.uk/index.php?page=gertrude-jekyll

GERT DE MULDER: KERAMISTE & RECYCLE ARTIST

Dit interview met Gert de Mulder is eerder verschenen in de zomereditie van The Fran Magazine 2019.3.

Over ‘bewuste slordigheid’ en je tegen dingen aan willen bemoeien.

Op de Kunstacademie koos Gert de Mulder voor klei. Op de vraag ‘waarom klei’ zegt ze: ‘Je kunt met allerlei materialen werken, maar het gaat niet alleen maar om dingen maken. Het gaat om waar je je tegenaan wilt bemoeien. Waar je op een andere manier naar wilt kijken.’

Al een hele tijd geleden was Gert al op de hoogte van de plastic soep. ‘Iedereen wist het toen al hoor, maar niemand deed er iets aan.’ Daar wilde ze zich tegenaan bemoeien. En dus ging ze naast klei, ook met plastic werken.

Gert de Mulder portret 2019

GERT DE MULDER: RECYCLE-ARTIST

‘Mijn idee voor de Recy-Block had ik 20 jaar geleden al: ik kwam in een fabriek, ‘Cor Unum’, waar mijn winnend schaal-ontwerp voor de Avans Hogeschool werd geproduceerd. Ik zag daar hoe hun afvalplastic werd gecomprimeerd om weg te gooien. Ik zag het meteen voor me: hoe gaaf zou het zijn als er een recyclemachine bij het hoofd van een gemeenschap, in een land waar veel afvalplastic rond zwerft, zou komen te staan en alle mensen daar dan kunnen komen om hun plastic afval te transformeren tot een plastic blok waar je iets mee kunt bouwen! Win win win!!’

Met deze Recy-Block ging Gert naar Materia (een online wereldwijde materialen-bibliotheek, waaraan dagelijks nieuwe materialen worden toegevoegd). Een muur van Recy-Blocks werd tentoongesteld op verschillende beurzen in Rotterdam, Kopenhagen, Atlanta, Shanghai en Londen. ‘Sindsdien heb ik het steeds verder ontwikkeld, ik ben gaan spelen met verschillende soorten plastic, smeltprocessen en diktes. Nu maak ik naast blokken, ook lampen, screens die lichtdoorlatend zijn en sheets, die nog dunner zijn en je als een soort doorschijnend schilderij voor het raam kunt hangen.

Misschien vind je dit ook interessant: Elise Neve: glaskunstenares van Studio Glashelder

GERT DE MULDER: KERAMISTE

Als ik iets nieuws probeer dan wil ik er helemaal induiken. Daarom werk ik vaak thematisch: allemaal hoofdjes, allemaal transfers (dat zijn plaatjes die je op de keramiek plakt en in de glazuurlaag worden vastgebakken), allemaal tulpenbakjes, allemaal hele grote vazen en dus nu de plissé vazen.

Ik heb naam gemaakt met ‘echte Gert’ keramiek: vazen, schalen en bekers die aan de binnen- en buitenkant gedecoreerd zijn met bloemen en takken. Heel kleurige, vrolijke keramiek is echt mijn merk en daar sta ik om bekend. Dat is natuurlijk geweldig, maar als kunstenaar ontwikkelt je stijl zich. En als ik dan super blij kom aanzetten met een iets totaal anders, dan zeggen ze: ‘dat is geen echte Gert.’ Dat is soms lastig, want zo’n nieuwe stijl in de markt zetten kost tijd en energie, die ik niet altijd heb vanwege mijn al mijn andere projecten. Weet je, het past gewoon niet in één leven. Ik bedoel: sieraden maken vind ik óók heel erg leuk. En tuinieren. Zingen! Maar het kán gewoon niet.

Misschien vind je dit ook interessant: Schildervakantie in Spanje

‘IK BEN MIJN EIGEN CATEGORIE’

Als ik vakantie heb en niet hoef te werken, dan kan ik eindelijk werken, haha! Dan hoef ik niet te schakelen tussen al mijn projecten en dan blijf ik in de flow. Het blijft dan stromen en daardoor kan ik ook tussendoor spelen. Dan vind ik mijn atelier de volgende ochtend gewoon weer zoals ik het de avond ervoor heb achtergelaten en hoef ik niet alles op te ruimen voor een keramiek-les, het maken van een decor of het voorbereiden van een KlupUp-les.

Maar als ik dus geen vakantie heb, dan moet dat spelen stiekem tussendoor. Dan maak ik bijvoorbeeld van die achterlijke hoofdjes, ik vind dat dan zó leuk! Dat evolueert dan in een maand van een simpel hoofdje tot en met van alles en nog wat erop en eraan. Dat gaat dan ook héél snel van ‘o wat grappig’ naar ‘o wat spúúglelijk!’ Dat proces vind ik super leuk en is erg leerzaam. Zo krijg ik ook steeds nieuwe inzichten en nieuwe ideeën.

Het mag duidelijk zijn: Gert heeft nooit last een creatief block: ‘Ik heb altijd nieuwe ideeën. Mijn brein blijft altijd doorgaan. En dan komen daar ook nog de dingen bij om je bedrijf draaiende te houden. Terwijl ik altijd precies tussen alle categorieën lijk te vallen: ik ben geen kunst met een grote K, maar ook geen design met een grote D, want daarvoor is de decoratie van een ‘echte Gert’ niet strak genoeg. Weet je, zeg gewoon dat ik kei authentiek ben. Ik ben gewoon mijn eigen categorie.

Misschien vind je dit ook interessant: Dorine Boudewijn: modeontwerpster van Atelier Bydo

atelier de gruyterfabriek

HET KIND IN JEZELF

Er zijn kunstenaars die het helemaal gemaakt hebben en die daar gewoon niet meer over na hoeven te denken. Die een heel team hebben voor dat soort bedrijfsmatige dingen. Ik zou wel willen dat dat ook bij mij zou passen, maar ik kom al niet meer aan werken toe als ik alleen al één stagiaire heb. Dan ben ik veel te veel met die ander bezig.

Daarom heb ik ook moeten groeien in de rol van docent. Ik vond het in het begin nogal wat, maar nu vind ik het ontzettend leuk. Vooral het lesgeven aan groep 1 tot 3 op basisscholen: ‘die kinderen hebben geen rem, die máken gewoon dingen. Ze worden niet gehinderd door hun omgeving of door oordelen van anderen. Kinderen zijn totaal niet begrensd en denken nog niet zoveel na. Ze werken helemaal van binnenuit, intuïtief en dus maken ze de meest fantastische dingen.’ Gert gaat dus nog een stap verder dan de quote van Picasso, ‘we zijn ons hele leven bezig om weer kind te worden’. Zij zegt: ‘Zorg dat je het kind in je zelf niet verliest! Dan hoef je het ook niet terug te vinden. En dat doe je door altijd met creativiteit bezig te blijven.’

plisse vazen gert de mulder

BEWUSTE SLORDIGHEID

Zo is het allerleukste dat ik ooit heb gedaan in mijn carrière het jammen met producten van een keramiekfabriek. Er kwamen daar allerlei vasen van de lopende band en daarmee mochten wij van alles doen. Dat was geweldig, puur in de creatie modus. Als ik meer tijd had dan zou ik dat meer doen: spelenderwijs vazen maken. Dat is echt te gek om mee bezig te zijn, het lijkt op mijn afstudeerproject.

Dat komt misschien wel omdat ik me dan echt kan richten op het proces, want dat vind ik het aller-gaafste aan mijn werk: de evolutie van wat je ooit ergens hebt gezien, een idee dat je krijgt en wat je er dan van maakt. En hoe zo’n concreet product zich dan ook weer ontwikkelt met meer diepte en speelsheid. Mijn stijl heeft een slordigheid, daar hou ik van. Maar vergis je niet: die moet ik er bewust in brengen. Als ik er niet over nadenk, kleur ook ik precies binnen de lijntjes.

Het creatieve kind in jezelf niet verliezen vraagt dus af en toe ook echt bewuste aandacht.

afstudeerproject Gert de Mulder

MEER OVER GERT DE MULDER

Gert de Mulder maakt werk waar je vrolijk van wordt. Gert ontwerpt, produceert en decoreert kleurrijke gebruikskeramiek zoals vazen, schalen en bekers. Dier, bloem en blad-motieven worden met snelle spontane kwaststreken aangebracht. Het decoreren is voor Gert een belangrijke drijfveer, om de wereld een beetje mooier te maken.

Op haar website www.gert.tv vind je naast een bio nog meer foto’s van haar werk en kun je contact opnemen voor workshops, les of kinderfeestjes.

HET WERK VAN GERT DE MULDER IS TE KOOP BIJ:

Veghel: De Fabriekswinkel Noordkade & Kunstgroep De Compagnie
Texel: Galerie Posthuys
Wijk bij Duurstede: Galerie Article
Den Haag: Galerie Dubio
Delft: Galerie Terra
Harlingen: Galerie de Vis
Den Bosch: The Arts
Deventer: Paul Hafkamp bloemen

ELISE NEVE VAN STUDIO GLASHELDER

[Dit interview met glaskunstenares Elise Neve van Studio Glashelder is eerder verschenen in de zomer editie van het gratis online magazine The Fran 2019.3]

‘Ik hoef het niet van tevoren te weten, ik laat me verrassen.’ -Elise Neve

Maak kennis met Elise Neve van Studio Glashelder: een hedendaagse ontdekkingsreiziger in de gewaagde wereld van glas. In haar atelier met glasoven smelt, breekt, snijdt, vormt, slijpt en stapelt ze glas in alle soorten, maten, vormen en kleuren. Ze maakt schalen, sieraden en decoratieve glaskunst (van glas in lood tot staande objecten).

elise neve in haar glas atelier studio glashelder

WAAROM GLAS?

Vanaf het moment dat ik Elises werk ontdekte, vond ik het fascinerend: de glinsterende stenen en de stralende kleuren in het weerkaatsende glas. Tegelijkertijd vroeg ik me direct af: hoe kom je erbij om met glas te gaan werken?

‘Glas is stoer én breekbaar. Het is hard én zacht. Als het smelt wordt het vloeibaar en als het valt breekt het.’ Binnen in het glas is er een hele wereld vol textuur en diepte die je tevoorschijn kunt halen door te spelen met lichtval en kleur. Glas heeft zoveel kanten, het lééft!

DIT VIND JE MISSCHIEN OOK INTERESSANT: DORINE BOUDEWIJN – MODEONTWERPSTER VAN ATELIER BYDO

WERKEN MET GLAS

Dat levendige karakter heeft wel consequenties. Elise moet rekening houden met ontzettend veel variabelen: ‘Glas reageert ongeveer overal op.’ De temperatuur van de oven, de duur van het stoken, de mal, verschillend glas reageert op elkaar en daarnaast heeft het bepaalde standaarden. Bijvoorbeeld dat dat vloeibaar glas het liefst een dikte van 6mm heeft, door interne aantrekkingskracht. Al die processen kun je weer beïnvloeden met verschillende soorten mallen. Waarmee je het glas dwingt een bepaalde vorm aan te nemen. En ook dat proces kun je weer beïnvloeden door de overtemperatuur en de stookduur.

De lijst van materiaal dat ze daarbij kan gebruiken is eindeloos. Van glassnijder en slijpmachine, tot scheidingspoeder en keramisch vilt voor in de mal (zodat het glas niet aan de mal gaat plakken). Klei en gips om zelf eenmalige, unieke mallen te maken. Of zand waarmee je structuren in het glas kunt aanbrengen. Een ook dat heeft weer consequenties: ‘Al die toepassingsmogelijkheden van glas is een financiële drain, maar ik maak er vet coole dingen mee!’

MISSCHIEN VIND JE DIT OOK INTERESSANT: ROZE BANAAN

CONTROLE OF TOEVAL

Met al die variabelen krijgt het werken met glas bijna iets wetenschappelijks? Hoe ga je om met het spanningsveld tussen controle en toeval?

Op dit moment geniet ik ontzettend van het toeval, van de oven opengooien en verrast worden door het resultaat. Soms ben ik zó enthousiast dat ik gewoon écht niet de 24 uur die het langzaam opstoken en afkoelen kost, kan wachten tot ik de oven open mag doen. Geduld hebben vind ik lastiger dan het gebrek aan controle. Ik hoef van tevoren niet te weten wat het wordt, ik laat me verrassen en daardoor ben ik elke keer super benieuwd naar wat het geworden is. Ik vind dat bevrijdend, rustgevend en verfrissend. Uit mijn hoofd en het samenspel met het glas aangaan.

Ik zou de controle wel meer kunnen nemen. Want toevalstreffers kan ik nu bijzonder moeilijk herhalen. En ook vanuit commercieel oogpunt zou het makkelijker zijn om dingen te kunnen reproduceren als ik meer controle heb over het proces. Maar als kunstenaar geniet ik op dit moment eigenlijk nog veel te veel van de ontdekkingstocht. De oven te openen en te zien: o, dit is het geworden en dat is ok! Maar: door meer te documenteren zou ik er ook meer mee kunnen spelen. In theorie is dat een super georganiseerde spreadsheet, maar in de praktijk zijn het vooral overal rondslingerende blaadjes. Maar ja, ik ben natuurlijk ook juist met mijn oude werk gestopt, omdat ik klaar was met alle registratie en de halve dag achter de computer zitten.

elise neve studio glashelder

ALLE ZINTUIGEN OP SCHERP

Na de middelbare school twijfelt Elise tussen psychologie en de kunst- of designacademie. Ze neemt de ‘verstandige’ keuze en kiest voor psychologie. Ze specialiseert zich in psychonomie en neuropsychologie. Pychosomie gaat over zintuigelijke informatieverwerking, over waar het brein reageert op het lichaam en andersom. Bijvoorbeeld: wat gebeurt er tussen het oog en het brein bij iemand die kleurenblind is? Synesthesie is een neurologisch verschijnsel waarbij een zintuigelijke waarneming als vanzelf ook een andere zintuigelijke indruk oproept. Bij mensen met synesthesie werken de zintuigen dus op een bijzondere manier samen. Bijvoorbeeld: letters die kleuren hebben, geluiden met een smaakje.

Het mag duidelijk zijn: Elise is geïntrigreerd door het zintuigelijke. En daarom blijft ze dat zintuigelijke durende haar carrière als psycholoog ook altijd opzoeken in de vorm van een creatieve uitlaatklep.

CREATIVITEIT: SPONTANE ENERGIE

‘In mijn werk als psycholoog gaf ik voornamelijk energie en tijdens het creëren vulde ik de energie weer aan.’ Creativiteit als manier om de balans te herstellen. Nu, in haar werk voor Studio Glashelder, draait ze het om: ze kiest in de eerste plaats voor energie creëren via creativiteit. Om van daaruit te kunnen geven. Creativiteit als energiegenerator dus. Hoe briljant! Maar vlak ook het ontdekkende aspect niet uit.

‘Het ontdekken vind ik het allerleukste van creativiteit. Het staat voor mij tegenover denken en beredeneren. Het gaat om zintuigelijk ervaren. Dat is de basis waarmee je geboren wordt. Wat zie je? Wat voel je? Dingen aanraken. Warmte, kou, vorm en textuur.’ Ik heb ook altijd gezegd: ik ben liever doof dan blind. Ik ben bovenal visueel ingesteld. Ik wil dingen kunnen waarnemen, kunnen zien. Beelden en kleuren vervelen nooit. En dat komt nu ook terug in mijn werk: de kleuren zijn verzadigd, de kleurcombinaties zijn net dat beetje anders en afwijkend van de norm. Mijn kleurstatements zijn stevig. Ik denk daar trouwens niet over na. Dat gebeurt vanzelf in mijn atelier.

Ontstaan de vormen ook spontaan of laat je je daarbij inspireren?

In mijn atelier probeer ik zoveel mogeiljk te doen wat goed voelt en wat me mooi lijkt. Maar natuurlijk heb ik wel inspiratiebronnen. Zo ben ik superfan van ambacht en vakwerk. Ik kick op zwaluwstaartverbindingen in oude houten kasten. Art Nouveau vind ik prachtig, net als oud smeedwerk. In die zin sta ik in de traditie van de Arts & Crafts beweging en tegenover massaproductie.

glasoven atelier studio glashelder

INSPIRATIEBRONNEN VAN ELISE NEVE

Ik haal inspiratie uit de natuur, uit patronen in architectuur en alles uit de jaren ‘50: van kledingstijl, tot make-up, en de vormen en textuur: stippen, streepjes, bolletjes. Toen ik jouw Majorelle Collectie zag werd ik geïnspireerd door de cirkels (cirkels zijn platte bollen), het bijzondere kleurgebruik dat net anders dan anders is. En de patronen, die zowel organisch als geometrisch zijn. Daardoor ontstaat er een gewaagde harmonie.

Ik ben nog te kort bezig om al te kunnen spreken van een echte eigen stijl, maar als er íets is dat bij mijn werk past, dan is het non-conformisme en originaliteit. Net even anders is juist goed.

MAJORELLE SIERADEN VAN STUDIO GLASHELDER

Elise heeft de Majorelle Collectie uitgebreid. Speciaal voor bij de sjaals heeft ze fantastische glasjuwelen ontworpen. Allemaal in de stijl en in de kleurcombinaties van de patronen. Plus natuurlijk dat beetje extra dat je in al haar ontwerpen terugziet. Bekijk haar hele collectie in haar webshop.

WAT ELISE NEVE TE BIEDEN HEEFT:

Je kunt bij Elise terecht voor kleurrijke glazen sieraden, schalen en decoratieve glaskunst (van glas-in-lood tot staande objecten). Ze werkt met eigen collecties (zoals de sieraden serie ‘You Rock’), maar ook in opdracht. In de toekomst wil ze naast haar producten ook diensten aanbieden, zoals (zakelijke) glas-workshops en creatieve therapie.

WAAR IS HET WERK VAN ELISE NEVE TE KOOP:

De handgemaakte glaskunst van Studio Glashelder kun je kopen via de webshop: www.studioglashelder.nl en in verschillende conceptstores:

Uit je Kunst in Woerden | www.uitjekunstwoerden.nl

BlendUT in Utrecht | www.blendut.nl

Daarnaast staat Studio Glashelder meerdere keren per jaar op creatieve (kunst)markten. Binnenkort op de agenda:

08-09-2019: Kunstpark Woerden

27-10-2019: Swan Market Rotterdam

Meer weten over het magische proces van glasfusen? Op haar website vertelt Elise Neve er meer over.

ENTER THE FRAN ZONE

Meer mooie interviews lezen met inspirerende kunstenaressen en creatieve ondernemers? Enter dan The Fran Zone en ontvang gratis:

  • 10% korting op je eerste bestelling
  • 4 x per jaar The Fran Magazine
  • 1 x per jaar een Fran Special over de collectie
  • de mogelijkheid om nieuwe collecties voordelig te pre-orderen
  • alle ins & outs achter de schermen
* indicates required

ZOMER IN LES BOIS DES MOUTIERS

[ ‘Zomer in Les Bois des Moutiers’ is onder de titel ‘Zomer in Les Bois des Moutiers – de landschapstuin van Gertrude Jekyll’ eerder verschenen in de zomer editie van het gratis online The Fran Magazine 2019.3.]

Ieder seizoen neem ik mee naar een mooie (botanische) tuin of een park. Deze zomer gaan we op reis naar Normandië en bezoeken we de ‘landschapstuin’ Les Bois des Moutiers, ontworpen door kunstenares en tuinarchitecte Gertrude Jekyll.

MISSCHIEN VIND JE DIT OOK LEUK: LENTE IN LOGAN BOTANIC GARDEN

GROENE KAMERS

Voor Les Bois des Moutiers ontwierp Edwin Lutyen het landhuis en Gertrude Jekyll de ‘formele’ tuinen rondom. Net als het huis, heeft Jekyll de tuinen kamers gegeven, ‘groene kamers’ met allemaal een eigen sfeer, eigen geur en eigen kleur.

Jekyll was de eerste tuinarchitecte die een totaalbeleving voorstond. Een tuin moest niet alleen zo ontworpen zijn dat er ieder seizoen iets in bloei stond, nee, een tuin moest een ervaring zijn voor de bezoeker. Voor de bewoner!

De tuinen en het huis zijn zo ontworpen dat ze elkaar als het ware spiegelen. Zo verwijzen 2 stenen stoelen in de ‘Witte Kamer’ (een van de zeven formele tuinen) naar 2 garderobekasten tegenover de muziekkamer in het landhuis. Als je door de zeven formele tuinen langs het huis wandelt, dan waan je je telkens in een totaal andere wereld. Jekyll is er dus in geslaagd om elke tuin een hele eigen sfeer en aanblik te geven. De ene keer met statige hoge heggen en wuivende witte pluimen. De andere keer met een vijver en gezellige bankjes rondom. En dan weer door een avontuurlijk ogende overgroeide groene pergola.

DIT VIND JE MISSCHIEN OOK LEUK: DE MAJORELLE TUIN IN MARRAKESH

KUNST & LES BOIS DES MOUTIERS

Les Bois des Moutiers ligt in Varengeville-sur-Mer, van oudsher een artistieke broedplaats vlakbij de Franse kust. De lijst met kunstenaars die hun sporen hebben achtergelaten is nogal lang. Zo lang dat het niet in dit kader past, maar om je een idee te geven:

  • Claude Monet
  • George Braque
  • William Morris
  • Eric Satie
  • Claude Debussy
  • Virginia Woolf
  • Picasso
  • William Turner
  • Gertrude Jekyll
  • Camille Pissarro
  • Pierre-Auguste Renoir…

En dat is ook niet gek: met haar ligging aan de kust met magnifieke uitzichten over zee en op de imponerende krijtrotsen is er eigenlijk overal inspiratie for kratis. En dat is in het park niet anders.

Het park dat zich vanaf het landhuis helemaal uitstrekt tot de kust is beplant met reusachtige uitheemse rhododendrons, azalea’s en magnolia’s. Het waren in die tijd de allereerste rhododendrons in Frankrijk en konden overleven door het vochtige zeeklimaat aan de Normandische kust. Als je dus kunt kiezen wanneer je het park bezoekt, doe het dan in mei, dan staan de rhododendrons allemaal in bloei en is het een kleurrijk feest van jewelste!

DIT VIND JE VAST OOK INTERESSANT: MARGARET & FRANCES MACDONALD – GRONDLEGGERS VAN DE GLASGOW SCHOOL

LES BOIS DES MOUTIERS IS UNIEK

Les Bois des Moutiers is een van de weinige nog bestaande tuinontwerpen van Gertrude Jekyll en alleen daarom al een bezoek waard.

Omdat de oorspronkelijke Mallet familie nog steeds in het landhuis woont, is dat helaas niet te bezichtigen. Maar het huis zit vol Arts & Crafts details: metalen deurknoppen, houtsnijwerk in de balustraden en behang ontworpen door William Morris (de grondlegger van de Arts & Crafts beweging).

Les Bois des Moutier dus. Gaat dat zien!

Van 15 maart tot 15 november is de tuin iedere dag geopend van 10.00-20.00. Maarrr houd dus wel rekening met Franse lunchtijden: er zit alleen iemand bij de ingang tussen 10.00-12.00 en tussen 14.00-18.00.

Kijk voor actuele prijzen op de website: www.boisdesmoutiers.com

ENTER THE FRAN ZONE

* indicates required

KORAAL: DE KLEUR VAN DE ZOMER 2019

[‘Koraal: de kleur van de zomer 2019’ is onder de titel ‘Koraal: de kleur van dit seizoen’ eerder verschenen in de zomereditie van het gratis online inspiratie magazine The Fran 2019.3.]

Je weet misschien al dat Pantone de kleur ‘living coral’ heeft uitgeroepen tot kleur van het jaar 2019. Koraal is een van mijn lievelingskleuren, dus way to go Pantone, en een echte zomerkleur. Hoog tijd dus dat koraal een keer de scepter zwaait in The Fran Magazine!

DIT VIND JE MISSCHIEN OOK LEUK: LILA – DE KLEUR VAN DE LENTE 2019

living coral pantone colour of the year 2019

KORAAL: DE KLEUR

Koraal is een kleur tussen oranje en roze in. Je hebt koraaltinten die meer oranje zijn en er zijn tinten die meer roze zijn. In mijn kleuren spectrum zit het in de buurt van zalmroze, maar dan meer richting oranje. Pantone heeft 13 verschillende koraaltinten, dus kies vooral je eigen favoriete koraaltint 🙂 Als Living Coral heeft Pantone de kleur gekozen met de hexcode ff6f61. (Google maar eens dan zie je precies welke kleur het is.)

De kleur koraal is oorspronkelijk afgeleid van de koraalkleuren in de oceaan, maar koralen kunnen echt alle kleuren hebben. Zo herinner ik me een bloedkoralenketting van mijn moeder die dieprood was, in plaats van oranje-roze.

Zo zie je maar: alles kan in kleurenland. Een van de redenen van Pantone om te kiezen voor Living Coral als kleur van 2019 was om bewustwording te creëren voor stervende koraalriffen overal ter wereld. En voor je het weet heb je een maatschappelijk relevante trui aan!

institute for figuring iff los angeles crochet coral reef 2018

EEN WERELDWIJD HAAKPROJECT

Pantone sluit zich hiermee aan bij het Institute for Figuring (IFF) uit Los Angeles. Het IFF koppelt kunstprojecten aan wereldwijde problemen om ze op die manier aan te kaarten bij een groot publiek en zo beklijvende aandacht te geven. In 2018 initïeerden Margaret en Christine Wertheim van het IFF het ‘Crochet Coral Reef’, een wereldwijd haakproject waarbij iedereen kan meedoen om een koraalrif te haken. Ook het Van Abbemuseum in Eindhoven deed hieraan mee. Tijdens je museumbezoek kon je een paar steken haken en zo een bijdrage leveren aan een steeds groter wordend netwerk van gehaakte wiskundige, artistieke koraalpatronen.

De resultaten zijn super indrukwekkend, kleurrijk en volumineus. En het is nog steeds gaande! Voor meer informatie, bekijk de website crochetcoralreef.org

DIT VIND JE MISSCHIEN OOK LEUK: KOBALTBLAUW – DE KLEUR VAN DE WINTER 2019

margaret wertheim christine wertheim crochet coral reef institute for figuring iff los angeles 2018

KORAAL ALS INSPIRATIEBRON

Tijdens de bloedhete zomer van 2018 heb ik me laten inspireren door verschillende soorten koralen voor mijn Koraal Collectie. Ik denk dat ik dat vooral deed omdat het me daar lekker koel leek, zo diep in de oceaan. Ook andere creatievelingen en kunstenaars gebruiken het als inspiratiebron. Hieronder een selectie kunstwerken, keramiek en foto’s.

ENTER THE FRAN ZONE

Dit was een artikel uit de zomer editie van mijn gratis online inspiratie magazine The Fran. Wil je graag meer lezen en zien? Enter dan The Fran zone en ontvang gratis:

  • 10% korting op je eerste bestelling
  • 4 x per jaar The Fran Magazine
  • 1 x per jaar een Fran Special over de collectie
  • de mogelijkheid om nieuwe collecties voordelig te pre-orderen
  • alle ins & outs achter de schermen
  • en je kunt je met 1 klik weer uitschrijven
* indicates required

LENTE IN LOGAN BOTANIC GARDEN

‘Lente in Logan Botanic Garden’ is eerder verschenen in de lente editie van het gratis online magazine The Fran 2019.2.

Een exotische tuin in Schotland? Als in: palmbomen, tropische varens en bamboe? Ja. Ontdek Logan Botanic Garden!

Als Schotland bij jou bekend staat als het land waar het altijd regent en het in de zomer niet warmer wordt dan zeg 20 graden, denk je misschien net als ik een jaar geleden: #hoe dan? Het antwoord: de warme golfstroom! De zee neemt warme wind mee naar de zuid-westkust van Schotland en zorgt voor een semi-meditterraans klimaat dat er weer voor zorgt dat de exoten kunnen overleven. En dat is dus een nogal verrassend schouwspel als je aankomt in je dikke trui, jas en sjaal. Alsof je een totaal andere wereld in bent gestapt. Nou daar is The Fran Zone natuurlijk helemaal van, parallelle universums en dat soort shizzle. Dus deze editie neem ik je mee naar Logan Botanic Garden, een exotisch universum in het zuidelijkste puntje van Schotland.

Exotische botanische tuin in Schotland

LOGAN HIGHLIGHTS

Het is natuurlijk het allerbeste om een hele dag van de tuin te genieten. Maar mocht je daar nou geen tijd voor hebben (of de kans dat je er ooit komt niet zo heel groot is), dan heb ik hier de hoogtepunten op een rijtje:

  • Het café (start met een kop koffie en een scone)
  • De ommuurde tuin
  • De visvijver
  • Het eucalyptus bos
  • De metershoge rhododendrons
  • De reuzenrabarber
  • De kas
  • Het café (eindig met een verkoelend glas ginger ale – of gewoon nog een kop koffie. En een scone!)

Middenin het ommuurde gedeelte van de tuin, waar het wemelt van cactussen en vetplanten, vind je de visvijver met mega grote oranje vissen in kraakhelder water, omringd door palmbomen.

De visvijver middenin de ommuurde tuin in Logan Botanic Garden.

Nog een highlight: de reuzenrabarber. Toen ik er was waren ze net gesnoeid en was het meer een rabarber slagveld. Maar als ze op hun best zijn, kun je er makkelijk onder verdwijnen. Goed voor epische foto’s.

Als je nog niet doodgaat van de hitte check dan ook nog even de kas want die staat vol met kleurrijke vetplanten, bloeiende cactussen en ander moois.

Een ander hoogtepunt van de tuin is het eucalyptus bos, waar het lijkt alsof je door een verfrissend kruidenbad wandelt, terwijl je wordt toegezongen door een heel orkest aan vogels. Check het filmpje dat ik daar opnam:

DE RHODODENDRONS

De metershoge rhododendrons die ik in Logan zag, overtroffen alle rhodo’s die ik tot dan toe in mijn leven heb gezien. En als dochter van een rhododendonkweker heb ik er toch aardig wat gezien… Het waren geen struiken meer, maar bomen en ze stonden allemaal in bloei. Roze, wit, paars, oranje, lila, het was echt een feest! Als iets me de afgelopen anderhalf jaar heeft geïnspireerd om mijn dromen in de wereld te zetten, dan zijn het die rhododendrons. Zo totaal onbevangen, alle ruimte innemend die hen toekwam, bloeiend als een gek. Ontroerend mooi.

Metershoge rhododendron in de botanische tuin in Logan, Schotland.

PRAKTISCHE INFO LOGAN

In de ommuurde tuin is er een gezellig cafeetje waar je de allerbeste scones ever kunt bestellen en lekker kunt oppeuzelen op een bankje in de tuin, terwijl je reisgenoot zijn best doet om een wilde fazant te fotograferen. Priorities people…

Logan Botanic Garden is dagelijks geopend, check de website voor actuele openingstijden en toegangsprijzen. Gaat dat zien!

ENTER THE FRAN ZONE

Nieuwsgierig geworden naar meer mooie artikelen uit The Fran Magazine van dit seizoen? Enter the Fran Zone via onderstaand formulier en lees het vandaag nog! Je ontvangt dan ieder seizoen gratis een nieuw inspiratie magazine vol kleur, design, kunst, portretten van toffe kunstenaressen, interviews met creatieve ondernemers, mooie reizen en fotoshoots. See you on the other side!

TWIJFEL JE NOG?

  • 10% korting op je eerste bestelling
  • 4 x per jaar The Fran Magazine
  • 1 x per jaar een Fran Special over de collectie
  • de mogelijkheid om nieuwe collecties voordelig te pre-orderen
  • alle ins & outs achter de schermen
  • de mogelijkheid om je ieder moment weer uit te schrijven
  • en alleen deze zomer: 10% korting op de hele collectie van Studio Glashelder


* indicates required

DORINE BOUDEWIJN VAN ATELIER BYDO

Dit interview met Dorine Boudewijn van Atelier Bydo is eerder verschenen in de lente editie van het gratis online magazine The Fran 2019.2.

‘IEDEREEN KAN CREATIEF DENKEN’

“Iedereen kan creatief denken. Daar ben ik echt van overtuigd. En dan bedoel ik niet een patroon overnemen uit een boekje en dat precies gaan namaken met je handen. Nee, dan bedoel ik: het boekje uit het raam gooien en zelf iets creëeren, eerst in je hoofd en daarna met je handen.” -Dorine Boudewijn

Maak kennis met Dorine Boudewijn van Atelier ByDo: modeontwerper, kleur- en stijladviseur, naaidocent en specialist op het gebied van personal branding. Dorine is een creatieve duizendpoot en iemand met een positief en creatief egalitair wereld- en mensbeeld.

MISSCHIEN VIND JE DIT OOK INTERESSANT: INTERVIEW MET JOSÉ VERHOEF VAN OP & TOP JIJ

Dorine Boudewijn van Atelier ByDo in Nijmegen modeontwerpster kleur en stijl analyse naailessen coupeuse garderobecheck

CREATIEVE VISE VAN DORINE BOUDEWIJN

Iedereen kan creatief denken. Dat is niet alleen maar weggelegd voor kunstacademici of mensen met een creatief beroep. Iedereen kan het creatieve deel van het brein aanspreken. De kunst is dat actief te doen.

Dorine, wat betekent creativiteit voor jou?

“Creativiteit is het tegenovergestelde van structuur en overzichtelijkheid, omdat alle mogelijkheden nog open liggen. Stiekem heb ik er bij mijn naaiprojecten heel veel plezier in als dingen niet gaan zoals ik ze gepland had, omdat ik weet dat ik dan pas écht mijn creativiteit moet aanspreken.” De uitdaging is niet alleen metnaal van het gebaande pad (dan wel patroon) af te dwalen, maar om die ideeën ook echt in de wereld te zetten. “Alleen zo kan ik mijn ideeënstroom tot rust brengen.”

Creatieve Storm und Drang dus. Geen wonder dat het bij Atelier ByDo al snel niet meer alleen maar ging om naaien en patroontekenen. Vanaf 2013 volgt Dorine kleur- en stijlconsulent opleidingen en verbreedt ze haar aanbod.

MEER DAN ZWART

“Mijn motivatie om me te verdiepen in kleur komt voort uit mijn strijd om zwart los te kunnen laten. Ik droeg veel zwart, maar voelde dat het niet (meer) bij mij paste. Niet dat zwart een slechte kleur is. Zwart schermt af, beschermt je. Technisch absorbeert het alle licht en weerkaatst het niets. Als je zwart draagt, laat je dus niets van jezelf zien. Voor veel mensen geeft dat veiligheid. Voor pubers is het bijvoorbeeld heel normaal en natuurlijk om zwart te dragen. Er komt heel veel op ze af, daar willen ze zich van afzetten of tegen beschermen. Zwart kan ook veel ruimte geven aan de ander. Mensen in dienstbare beroepen hebben er op die manier baat bij. Maar voor mij betekende het mezelf verstoppen voor de buitenwereld. En dat wilde ik niet meer. Ik wilde wereld juist met open armen tegemoet treden en ik wilde leren andere kleuren te gebruiken.”

Wat heb je in die tijd geleerd over kleur?

“Het spanningsveld tussen wat meetbaar is en wat niet, fascineert mij enorm. Technisch gezien is kleur een frequentie, een radiogolf in het elektromagnetische spectrum waarvan we erkennen dat het ‘iets’ met mensen doet. Maar ‘wat’ precies erkend wordt, is heel complex. Van röntgen- en gammastraling zijn de effecten heel nasty en meetbaar. De effecten van licht en kleur, de frequenties die we als mens daadwerkelijk kunnen zien, zijn niet direct lichamelijk meetbaar. Maar de effecten ervan zijn wel indirect meetbaar op psychologisch niveau. Kleur verbindt het intuïtieve met het intellectuele. Het denken met het voelen. Kleur bevindt zich precies in het spanningsveld tussen wat meetbaar is en wat niet. Heel veel mensen zitten erg in hun hoofd. Met kleur, licht en creativiteit kun je meer evenwicht creëeren en het intuïtieve, gevoelsmatige en lichamelijke aanspreken.

Dorine Boudewijn van Atelier ByDo modeontwerpster coupeuse kleur en stijl analyse colours by heart garderobecheck

DORINE BOUDEWIJN OVER LILA

Als je het hebt over de psychologische effecten van kleur, wat zijn dan die van de kleur lila?

“Lila representeert de spirituele ziel, gevoelig en opmerkzaam. Lila is verfijnd en heeft oog voor detail. Het is een subtiele, zachte, rijke kleur. Lila is een combinatie van paars met het element lucht. Paars staat voor intuïtie, verbeelding, geloof en vertrouwen. Lucht staat voor ideeën en overview. Lila past dus op dit moment heel goed bij jou en jouw pad: je hebt een visie en ideeën voor je bedrijf en wil die in de wereld zetten vanuit vertrouwen en verbeeldingskracht.”

“In mijn werk merk ik dat veel mensen lila moeilijk vinden om te dragen. Je vindt paars geweldig of je vindt het verschrikkelijk. Er is eigenlijk geen middenweg. Dat kan te maken hebben met de historische functie van paars. We associëren het met de kerkelijke traditie, dogma en machtsverhoudingen. Lila is de ijle variant van paars, het is transcendent en nodigt je uit om buiten het leven te staan. Om (weg) te dromen en je te onttrekken aan de realiteit. Hoogbejaarden dragen bijvoorbeeld wel heel makkelijk lila. Zelf hou ik enorma van lila [ze showt haar lila laarsjes] en van dromen, maar ik wil het daar niet bij laten, ik wil ook doen, creatief zijn.”

EXPERIMENTEREN & COMBINEREN

Hoe doe jij dat, creatief zijn?

“Het allerbelangrijkste voor mij is plezier hebben in dat wat ik doe. Daarom leg ik mezelf geen creatieve verplichtingen op. Als ik niet mag spelen en experimenteren dan kan ik niet leven. Voor mij is creativiteit onlosmakelijk verbonden met die experimentele component.”

Is dat voor jou ook de manier om uit een ‘creative block’ te komen? Door te experimenteren?

“Ik heb eigenlijk nooit last van creatieve blokkades. Ik heb last van het tegenovergestelde: bij mij stroomt de creativiteit áltijd! Er is geen prestatiedrang die het kan blokkeren. Ik heb juist pauzes nodig om niet creatief te zijn, even geen nieuwe ideeën. Soms ontstaan dan juist ook de allerbeste ideeën, omdat ik dan op een andere manier creatief ben.”

Jouw beste ideeën, waardoor zijn die geïnspireerd?

“Ik hou van het combineren van uitersten, van heel oud met gloednieuw, van goedkoop met duur. Maar ook qua materiaal, zacht versus hard. Modeicoon Iris Apfel doet dat bijvoorbeeld als geen ander en zij is een grote inspiratiebron. Ook de natuur is een constante bron van nieuwe ideeën. Laatst zag ik op weg naar mijn atelier de zonsopkomst en dacht: dit is een outfit! Nog dezelfde dag lag het ontwerp er.”

Dorine Boudewijn van Atelier ByDo modeontwerpster naailessen garderobecheck kleur en stijl analyse coupeuse colours by heart

MEER OVER DORINE BOUDEWIJN

Na de modeacademie en een studie Nederlands start Dorine in 2008 Atelier Bydo. Al snel breidt ze haar aanbod van naailessen uit met kleur- en stijladvies. Vanaf 2013 is ze fulltime ondernemer en volgt ze meerdere opleidingen op het gebied van kleur, personal branding en coaching. In 2018 start ze haar tweede bedrijf: Meer dan Stijl, waarmee ze zich richt op persoonlijke en professionele imago en life coaching.

WAT DORINE TE BIEDEN HEEFT

Je kunt bij Dorine terecht voor naailessen, workshops patroontekenen en quilten, unieke kleding op maat, kleur- en stijladvies. Op haar website www.atelierbydo.nl vind je naast alle informatie die je nodig hebt ook een agenda met workshops.

MEER INTERVIEWS MET CREATIEVE ONDERNEMERS?

Wil je graag meer interviews lezen met creatieve ondernemers zoals Dorine Boudewijn? Meld je dan gratis aan voor The Fran Zone en je ontvangt ieder seizoen een nieuw inspiratie magazine vol kleur, design, kunst, portretten van toffe kunstenaressen, mooie reizen en fotoshoots.

* indicates required
the fran magazine cover lente 2019

LILA: DE KLEUR VAN DE LENTE 2019

Yay de lente editie van The Fran magazine is live en de kleur van dit seizoen is lila! Deze Fran staat vol met lente inspiratie, de kleur lila en een mega mooi interview met modeontwerper Dorine van Atelier ByDo.

Verder kun je kennis maken met The MacDonald Sisters en hun kunst, neem ik je mee naar de prachtige botanische tuin in Logan (Schotland) en kun je wegdromen bij geweldige haute-couture van Valentino.

Enter The Fran Zone via de sidebar (of onder dit bericht), dan krijg je The Fran in je mailbox! Lees hieronder alvast het artikel over de kleur lila, de kleur van dit seizoen.

MISSCHIEN VIND JE DIT OOK KLEUK: KOBALTBLAUW – DE KLEUR VAN DE WINTER 2019

The Fran Magazine lente 2019 lila

DE KLEUR VAN DIT SEIZOEN

Ik had zin in lila voor de lente. Het kobaltblauw van de vorige editie was prachtig, maar ook wat hard en ‘in your face’. Ik hoop op een lange, zachte lente, vol ontluikende kleuren en natuur en daar vond ik lila perfect bij passen. Maar wat voor soort kleur is lila en hoe is hij ontstaan?

Als ik het heb over lila, dan bedoel ik lichtpaars. Ik zeg het er er maar even bij, want een simpele google search maakt duidelijk dat lila ongeveer elke kleur kan zijn tussen donkerblauw en paars.

Zo heb je alleen in het Nederlands al de termen donkerlila, lila-achtig, lilablauw, lilabruin, lichtlila en de verwante kleuren mauve, violet, indigo en purper. Om het makkelijk te maken zeg maar…

Het Nederlandse woord lila komt van het Franse woord ‘lilacs’, het Franse woord voor sering. Een sering is een struik met gekleurde bloemen en als je sering googelt dan snap je meteen waar de spraakverwarring qua kleur vandaan komt als je het over lila hebt. Want er zijn seringen in lichtpaars, lichtblauw, donkeroze, paarsroze, roze met wit, paars met wit en ga zo maar door.

Misschien een beetje onhandig. Aan de andere kant wel voor ieder wat wils, dus laten we het daar op houden.

VAN LICHT PAARS TOT DONKER MAUVE

Lila heeft dus de verwante kleuren mauve, violet, indigo en purper. En ik dacht: ik check de website van Pantone even, dan kan ik de kleuren laten zien in plaats van ze te beschrijven. Maar ik had natuurlijk kunnen weten dat Pantone alleen van de kleur mauve al 18 verschillende kleurtonen heeft XD. Om de boel niet onnodig ingewikkeld te maken heb ik me hier beperkt tot een paar tonen per kleur. Maar als je het leuk vindt kun je zelf de website van Pantone checken. Klik op ‘Find a Pantone colour’ en typ de kleuren in waarop je wil zoeken. Enjoy!

Lila volgens Pantone: mauve echo en discreet mauve
Lila volgens Pantone: Mystic Violet en Violet Crescent
Lila volgens Pantone: Lilac Breeze en Lilac Gray
Lila volgens Pantone: Violet Indigo en Indigo Bunting
Lila volgens Pantone: Purple Jasper, Purple Yam en Purple Pak Choi

En? Welke kleur is voor jou het meest lila?

Als ik moet kiezen, dan ligt de kleur ergens tussen de Lilac Breeze, Mystic Violet en Purple Yam. En als ik dan ook tussen die drie zou moeten kiezen dan is het Mystic Violet.

In het interview met Dorine Boudewijn van Atelier ByDo vanaf pagina 32 kun je meer lezen over de psychologische betekenis van lila.

LILA IN DE KUNST

Je zou lila kunnen zien als de celebrity van het impressionisme. De impressionistische kunstenaars gebruikten het voor alles: bomen, de lucht, het water, lichamen, huizen. Niets ontkwam aan de zogenaamde ‘violet manie’.

Los van het feit dat de impressionisten zochten naar nieuwe manieren van verbeelding, was lila voor de schilders een nieuwe kleur. Voor de 19e eeuw was purper pigment niet beschikbaar en werd paars gemaakt door blauw met rood te mengen. Toen de paarse pigmenten op de markt kwamen en langzaam beschikbaar werden voor een groter publiek, was het natuurlijk geweldig om ermee te experimenteren!

En dus schilderde Claude Monet (1840-1926), een van de bekendste impressionisten, zo’n beetje alles lila. Gewoon omdat het kon. Omdat hij wilde experimenteren. En omdat hij vond dat lila gewoon ‘dé’ kleur van de lucht was. Tja, als ik hier iedere avond uit het raam kijk, kan ik hem moeilijk ongelijk geven!

Duinlandschap met lila
Jan Sluijters, Duinlandschap, 1909

In navolging van het impressionisme gebruikten postimpressionististen als Vincent van Gogh, Jan Sluijters, Kees van Dongen en Henri Matisse* de ‘niet-natuurlijke’ kleur lila om diepte en perspectief aan te brengen (in plaats van schaduw en overlapping). Een voorbeeld hiervan is het duinlandschap hierboven van Jan Sluijters (1909)

Meer weten? Lees het online artikel ‘Paars in de kunst’ (10-09-2018) van Jeroen de Baaij op kunstvensters.com

*Omdat dit verhaal over lila gaat en niet over kunststromingen, schaar ik deze kunstenaars allemaal onder de noemer van postimpressionisme. Maar ieder van hen is natuurlijk een pionier of exponent van een of meerdere specifieke stromingen (fauvisme, luminisme, expressionisme).

ENTER THE FRAN ZONE

Dan krijg je The Fran Magazine direct in je mailbox en kun je gaan lezen over The MacDonald Sisters, lente in Logan Botanic Garden en je vergapen aan haute couture van Valentino. See you on the other side!

* indicates required

KOBALTBLAUW: DE KLEUR VAN DE WINTER 2019

Jullie weten misschien al dat Pantone de kleur ‘living coral’ heeft uitgeroepen tot kleur van het jaar 2019. Koraal is een van mijn lievelingskleuren, dus way to go Pantone en de kleur koraal komt zeker nog een keer terug dit jaar als een van de seizoenskleuren, maar niet voor deze winter. Als kleur van de winter in 2019 heb ik kobaltblauw gekozen.

Kobaltblauw is een verzadigde, koele kleur blauw die me als geen ander het gevoel geeft van ongekende mogelijkheden en ballsyness. Het zegt ‘kom maar op met die actie’ en ‘ik lust je rauw’. Dat vind ik een fijne energie voor de start van een nieuw jaar en voor tijdens de winter. We laten ons niet op onze kop zitten door vorst, sneeuw en ijzel, maar trekken onze kobaltblauwe trui aan en aan erop uit om onze dromen waar te maken.

MISSCHIEN VIND JE DIT OOK INTERESSANT: LILA – DE KLEUR VAN DE LENTE 2019

The Fran: gratis online feelgoo,d magazine, blijheid en plezier gegarandeerd

DE KLEUR KOBALTBLAUW

Kobaltblauw is een verzadigde, heldere, intense kleur donkerblauw. Het kobalt van kobaltblauw slaat op het chemische element kobalt(II)oxide – aluminiumoxide dat de blauwe kleur veroorzaakt. De naam kobalt komt van het woord kobold, het Duitse woord voor kabouter. Sommige mensen waren er vroeger blijkbaar van overtuigd dat kabouters de plekken onveilig maakten waar zilvererts en kobalt werd gewonnen.

Kobaltblauw staat voor ambitie, welbespraakt zijn, erop uitgaan en dingen ondernemen. De kleur blauw (dus niet specifiek kobalt) staat voor vrijheid, om te doen wat je wil doen en om te zijn wie je wil zijn. Blauw geeft ook rust, kalmte en focus en vertrouwen om ervoor te gaan. 

Allemaal leuk en aardig natuurlijk, maar waarom heet kobaltblauw kobaltblauw? Hoe is de kleur ontstaan en welke kunstenaars waren er fan van?

Kobaltblauw pantone

WAT MAAKT HET KOBALTBLAUW?

In Egypte gebruikten ze al kobaltblauw rond 1500 voor Christus en ook de Chinezen gebruikten kobaltblauw in hun porselein vanaf het jaar 618. In Europa komt kobaltblauw voor vanaf de middeleeuwen. Het winnen van kobaltblauw was een ingewikkelde procedure, vooral omdat wetenschappers eerst dachten dat het afkomstig was van het element bismut, dat vaak samen wordt gevonden met kobalt. En dus was de kleur blauw die gedestilleerd werd telkens anders. Totdat de Zweed Georg Brandt (1694-1768) aantoonde dat het kobalt was dat de blauwe kleur veroorzaakte.

kunst van the fran zone met kobaltblauw

HET PERFECTE KOBALTBLAUW

Vanaf dat moment stortte iedereen zich op het creëren van de beste en mooiste kleur kobaltblauw en alle ingewikkelde en specifieke procedures werden zo goed mogelijk geheimgehouden. Op die manier werd versierd porselein namelijk een stuk meer waard, want het had dan die speciale Saksische kleur kobalt die nergens anders werd gemaakt.

Het ging zelfs zover dat de politiek zich ermee ging bemoeien. In 1799 eiste Jean-Antoine Chaptal, de latere Franse minister van binnenlandse zaken, dat ze nu eindelijk eens een makkelijkere manier bedachten om kobaltblauw te maken. Met als gevolg dat er 4 jaar later een nieuwe pigment beschikbaar was: koningsblauw. En dat blauw kennen we van de jurk die koningin Maxima droeg bij de inauguratie van koning Willem-Alexander. Allemaal dankzij die Jean-Antoine dus. En Jan Taminiau.

KOBALTBLAUW IN DE KUNST

Nu het veel simpeler was om kobaltblauw te fabriceren kwam er een productie van de kleur op gang, met name in Noorwegen. In de 19e eeuw werd kobaltblauw een geliefd pigment in de schilderkunst. Je kunt het terugvinden in de werken van de Britse romantische landschapsschilder William Turner en de Franse impressionisten Claude Monet en Auguste Renoir. In de 20e eeuw werd het pigment vooral gebruikt door de Franse fauvist Henri Matisse.  (en OMG als ik van IEMAND fan ben, dan is het van Matisse, maar dat komt een andere keer :-).

Kobaltblauw was de lievelingskleur van de Franse modeontwerper Yves Saint Laurent. Dat was één van de redenen waarom hij in de jaren 80 van de 20e eeuw de in verval geraakte Marokkaanse landschapstuin Le Jardin Majorelle kocht en in oude glorie herstelde. 

Waterlelies (1916) Claude Monet
Waterlelies (1916) Claude Monet

EN JIJ?

En wat betekent kobaltblauw voor jou? Vind je het een mooie kleur of juist helemaal niet? Denk je dat je de kleur kunt gebruiken als extra motivator op een dag waarop je veel moet presteren? Als boost voor je zelfvertrouwen of als extra focus? Misschien laat je je erdoor inspireren als je met een nieuwe creatief project aan de slag gaat? Een kobaltblauwe jurk lijkt me persoonlijk wel de bom 🙂

José Verhoef van Op & Top Jij vertelt je nog meer over kobaltblauw!

ENTER THE FRAN ZONE

Wil je meer lezen over kleur en kunst en creatieve inspiratie opdoen? Enter dan the Fran Zone en ontvang ieder seizoen een nieuw The Fran Magazine in je mailbox vol met kleurrijke artikelen, fotoshoots, interviews en reis inspiratie.

TWIJFEL JE NOG?

  • 10% korting op je eerste bestelling
  • 4 x per jaar The Fran Magazine
  • 1 x per jaar een Fran Special over de collectie
  • de mogelijkheid om nieuwe collecties voordelig te pre-orderen
  • alle ins & outs achter de schermen
  • de mogelijkheid om je ieder moment weer uit te schrijven
  • en alleen deze zomer: 10% korting op de hele collectie van Studio Glashelder
* indicates required